{"id":74235,"date":"2026-03-28T05:17:09","date_gmt":"2026-03-28T01:17:09","guid":{"rendered":"https:\/\/azerbaycan.media\/?p=74235"},"modified":"2026-03-28T05:17:09","modified_gmt":"2026-03-28T01:17:09","slug":"stolustu-oyunlar-beyin-saglamligini-qorumaqda-t%c9%99sirli-vasit%c9%99dir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/azerbaycan.media\/?p=74235","title":{"rendered":"Stol\u00fcst\u00fc oyunlar beyin sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131 qorumaqda t\u0259sirli vasit\u0259dir"},"content":{"rendered":"<p><strong>Az\u0259rbaycan.media<\/strong> x\u0259b\u0259r verir ki, rusiyal\u0131 nevroloq Marianna Cikiya bildirib ki, stol\u00fcst\u00fc oyunlar idrak sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131 qorumaq, ya\u015fla ba\u011fl\u0131 beyin d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rini yava\u015flatmaq v\u0259 yadda\u015f, diqq\u0259t v\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259ni inki\u015faf etdirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259sirli bir vasit\u0259dir.<br \/>\nCikiya qeyd edib ki, bir \u00e7ox insan stol\u00fcst\u00fc oyunlar\u0131 yaln\u0131z \u0259yl\u0259nc\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn oynay\u0131r, lakin onlar neyroloji bax\u0131mdan beynin m\u0259\u015fq edilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259h\u0259miyy\u0259tlidir. Oyun zaman\u0131 neyronlar aktivl\u0259\u015fir, neyroplastiklik art\u0131r v\u0259 idrak ehtiyat\u0131 formala\u015f\u0131r. Bu ehtiyat n\u0259 q\u0259d\u0259r y\u00fcks\u0259k olarsa, beyin ya\u015fla ba\u011fl\u0131 d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 daha uzun m\u00fcdd\u0259t dayan\u0131ql\u0131 qal\u0131r.<br \/>\nNevroloq m\u00fcnt\u0259z\u0259mliyin vacibliyini vur\u011fulay\u0131b: oyunlar arada-s\u0131rada deyil, sistemli \u015f\u0259kild\u0259 oynand\u0131qda daha b\u00f6y\u00fck t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir.<br \/>\n\u015eahmat v\u0259 dama oyunlar\u0131 planla\u015fd\u0131rma v\u0259 impuls n\u0259zar\u0259tind\u0259n m\u0259sul frontal paylar\u0131 aktivl\u0259\u015fdirir, yadda\u015f\u0131 g\u00fccl\u0259ndirir v\u0259 m\u0259kan d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259sini inki\u015faf etdirir. Bu inteqrasiya olunmu\u015f yana\u015fma beynin eyni vaxtda bir ne\u00e7\u0259 tap\u015f\u0131r\u0131\u011f\u0131 yerin\u0259 yetirm\u0259sin\u0259 k\u00f6m\u0259k edir v\u0259 ya\u015fla \u0259laq\u0259li pozuntular\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 al\u0131r.<br \/>\nMahjong v\u0259 Memo kimi yadda\u015f v\u0259 diqq\u0259t oyunlar\u0131 hipokampusu stimulla\u015fd\u0131r\u0131r, vizual m\u0259kan qavray\u0131\u015f\u0131n\u0131, reaksiya s\u00fcr\u0259tini v\u0259 konsentrasiyan\u0131 art\u0131r\u0131r. Hipokampus neyrodegenerativ x\u0259st\u0259likl\u0259rd\u0259n \u0259n \u00e7ox t\u0259sirl\u0259n\u0259n beyin strukturlar\u0131ndan biridir.<br \/>\nScrabble v\u0259 Word Maker kimi s\u00f6z oyunlar\u0131 beyin qab\u0131\u011f\u0131n\u0131n nitq v\u0259 semantik yadda\u015f sah\u0259l\u0259rini aktivl\u0259\u015fdirir, \u015fifahi s\u0259lisliyi qoruma\u011fa v\u0259 ya\u015f artd\u0131qca yaranan s\u00f6z tapmaq \u00e7\u0259tinlikl\u0259rinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 alma\u011fa k\u00f6m\u0259k edir. Bu oyunlar zehni elastikliyi d\u0259 art\u0131r\u0131r.<br \/>\nCikiya vur\u011fulay\u0131b ki, m\u00fcnt\u0259z\u0259m oynand\u0131qda stol\u00fcst\u00fc oyunlar yaln\u0131z maraql\u0131 hobbi deyil, h\u0259m d\u0259 beyin sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131 qoruma\u011f\u0131n effektiv yoluna \u00e7evrilir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan.media x\u0259b\u0259r verir ki, rusiyal\u0131 nevroloq Marianna Cikiya bildirib ki, stol\u00fcst\u00fc oyunlar idrak sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131 qorumaq, ya\u015fla ba\u011fl\u0131 beyin d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rini yava\u015flatmaq v\u0259 yadda\u015f, diqq\u0259t v\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259ni inki\u015faf etdirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259sirli bir&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":537,"featured_media":74236,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[75],"tags":[],"class_list":["post-74235","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-xbrlr"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/74235","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/537"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=74235"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/74235\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":74238,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/74235\/revisions\/74238"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/74236"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=74235"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=74235"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=74235"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}