{"id":68795,"date":"2026-02-01T07:37:54","date_gmt":"2026-02-01T03:37:54","guid":{"rendered":"https:\/\/azerbaycan.media\/?p=68795"},"modified":"2026-02-01T07:37:54","modified_gmt":"2026-02-01T03:37:54","slug":"h%c9%99kiml%c9%99r-beyin-saglamligina-z%c9%99r%c9%99r-vuran-ickil%c9%99ri-aciqlayib","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/azerbaycan.media\/?p=68795","title":{"rendered":"H\u0259kiml\u0259r beyin sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131na z\u0259r\u0259r vuran i\u00e7kil\u0259ri a\u00e7\u0131qlay\u0131b"},"content":{"rendered":"<div class=\"flex flex-col text-sm pb-25\">\n<article class=\"text-token-text-primary w-full focus:outline-none [--shadow-height:45px] has-data-writing-block:pointer-events-none has-data-writing-block:-mt-(--shadow-height) has-data-writing-block:pt-(--shadow-height) [&amp;:has([data-writing-block])&gt;*]:pointer-events-auto scroll-mt-[calc(var(--header-height)+min(200px,max(70px,20svh)))]\" dir=\"auto\" tabindex=\"-1\" data-turn-id=\"request-WEB:667bbdb6-686b-41fb-8f45-5d955a76e3c3-4\" data-testid=\"conversation-turn-10\" data-scroll-anchor=\"true\" data-turn=\"assistant\">\n<div class=\"text-base my-auto mx-auto pb-10 [--thread-content-margin:--spacing(4)] @w-sm\/main:[--thread-content-margin:--spacing(6)] @w-lg\/main:[--thread-content-margin:--spacing(16)] px-(--thread-content-margin)\">\n<div class=\"[--thread-content-max-width:40rem] @w-lg\/main:[--thread-content-max-width:48rem] mx-auto max-w-(--thread-content-max-width) flex-1 group\/turn-messages focus-visible:outline-hidden relative flex w-full min-w-0 flex-col agent-turn\" tabindex=\"-1\">\n<div class=\"flex max-w-full flex-col grow\">\n<div class=\"min-h-8 text-message relative flex w-full flex-col items-end gap-2 text-start break-words whitespace-normal [.text-message+&amp;]:mt-1\" dir=\"auto\" data-message-author-role=\"assistant\" data-message-id=\"acb31fa7-e60a-4990-9b58-acf2aaccd73b\" data-message-model-slug=\"gpt-5-2\">\n<div class=\"flex w-full flex-col gap-1 empty:hidden first:pt-[1px]\">\n<div class=\"markdown prose dark:prose-invert w-full wrap-break-word light markdown-new-styling\">\n<p data-start=\"64\" data-end=\"186\"><strong>Az\u0259rbaycan.media<\/strong> x\u0259b\u0259r verir ki, h\u0259kiml\u0259r beyin sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131n qorunmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn b\u0259zi i\u00e7kil\u0259rd\u0259n uzaq durma\u011f\u0131 t\u00f6vsiy\u0259 edibl\u0259r.<\/p>\n<p data-start=\"188\" data-end=\"482\">M\u0259lumata g\u00f6r\u0259, amerikal\u0131 nevroloq Ostin Perlmutter \u015f\u0259k\u0259r \u0259lav\u0259 edilmi\u015f i\u00e7kil\u0259rin menyudan \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131n\u0131n vacibliyini bildirib. Onun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, bu c\u00fcr i\u00e7kil\u0259rin tez-tez istehlak\u0131 Alzheymer x\u0259st\u0259liyinin yaranma riskinin artmas\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndirilir.<\/p>\n<p data-start=\"484\" data-end=\"691\">M\u00fct\u0259x\u0259ssis qeyd edib ki, \u015f\u0259k\u0259rli i\u00e7kil\u0259r y\u00fcks\u0259k qida d\u0259y\u0259rin\u0259 malik deyil, \u0259ksin\u0259, metabolik poz\u011funluqlara v\u0259 xroniki iltihab\u0131n g\u00fccl\u0259nm\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r. Bu prosesl\u0259r is\u0259 neyronlara m\u0259nfi t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir.<\/p>\n<p data-start=\"693\" data-end=\"811\">Perlmutter \u015firin i\u00e7kil\u0259rd\u0259n imtinan\u0131n \u00e7\u0259tin ola bil\u0259c\u0259yini, lakin dad v\u0259rdi\u015fl\u0259rinin zamanla d\u0259yi\u015fdiyini d\u0259 vur\u011fulay\u0131b.<\/p>\n<p data-start=\"813\" data-end=\"1068\" data-is-last-node=\"\" data-is-only-node=\"\">Eyni zamanda, nevroloq qeyd edib ki, he\u00e7 bir qida m\u0259hsulu Alzheymer x\u0259st\u0259liyinin yegan\u0259 s\u0259b\u0259bi hesab edil\u0259 bilm\u0259z. X\u0259st\u0259liyin inki\u015faf riski genetik amill\u0259r, h\u0259yat t\u0259rzi, qidalanma rejimi v\u0259 \u00fcmumi sa\u011flaml\u0131q v\u0259ziyy\u0259tinin birg\u0259 t\u0259siri n\u0259tic\u0259sind\u0259 formala\u015f\u0131r.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"z-0 flex min-h-[46px] justify-start\"><\/div>\n<div class=\"mt-3 w-full empty:hidden\">\n<div class=\"text-center\"><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/article>\n<\/div>\n<div class=\"pointer-events-none h-px w-px absolute bottom-0\" aria-hidden=\"true\" data-edge=\"true\"><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan.media x\u0259b\u0259r verir ki, h\u0259kiml\u0259r beyin sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131n qorunmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn b\u0259zi i\u00e7kil\u0259rd\u0259n uzaq durma\u011f\u0131 t\u00f6vsiy\u0259 edibl\u0259r. M\u0259lumata g\u00f6r\u0259, amerikal\u0131 nevroloq Ostin Perlmutter \u015f\u0259k\u0259r \u0259lav\u0259 edilmi\u015f i\u00e7kil\u0259rin menyudan \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131n\u0131n vacibliyini bildirib. Onun&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":537,"featured_media":68796,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[75],"tags":[],"class_list":["post-68795","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-xbrlr"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/68795","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/537"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=68795"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/68795\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":68797,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/68795\/revisions\/68797"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/68796"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=68795"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=68795"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=68795"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}