{"id":63911,"date":"2025-12-20T07:02:14","date_gmt":"2025-12-20T03:02:14","guid":{"rendered":"https:\/\/azerbaycan.media\/?p=63911"},"modified":"2025-12-20T07:02:14","modified_gmt":"2025-12-20T03:02:14","slug":"cugundur-sir%c9%99si-qan-t%c9%99zyiqini-azaldir-v%c9%99-damar-saglamligini-yaxsilasdirir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/azerbaycan.media\/?p=63911","title":{"rendered":"\u00c7u\u011fundur \u015fir\u0259si qan t\u0259zyiqini azald\u0131r v\u0259 damar sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131 yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131r"},"content":{"rendered":"<div class=\"flex flex-col text-sm pb-25\">\n<article class=\"text-token-text-primary w-full focus:outline-none [--shadow-height:45px] has-data-writing-block:pointer-events-none has-data-writing-block:-mt-(--shadow-height) has-data-writing-block:pt-(--shadow-height) [&amp;:has([data-writing-block])&gt;*]:pointer-events-auto scroll-mt-[calc(var(--header-height)+min(200px,max(70px,20svh)))]\" dir=\"auto\" tabindex=\"-1\" data-turn-id=\"request-WEB:d231f76e-7998-4e39-b8f7-4563994e4ba5-3\" data-testid=\"conversation-turn-8\" data-scroll-anchor=\"true\" data-turn=\"assistant\">\n<div class=\"text-base my-auto mx-auto pb-10 [--thread-content-margin:--spacing(4)] @w-sm\/main:[--thread-content-margin:--spacing(6)] @w-lg\/main:[--thread-content-margin:--spacing(16)] px-(--thread-content-margin)\">\n<div class=\"[--thread-content-max-width:40rem] @w-lg\/main:[--thread-content-max-width:48rem] mx-auto max-w-(--thread-content-max-width) flex-1 group\/turn-messages focus-visible:outline-hidden relative flex w-full min-w-0 flex-col agent-turn\" tabindex=\"-1\">\n<div class=\"flex max-w-full flex-col grow\">\n<div class=\"min-h-8 text-message relative flex w-full flex-col items-end gap-2 text-start break-words whitespace-normal [.text-message+&amp;]:mt-1\" dir=\"auto\" data-message-author-role=\"assistant\" data-message-id=\"b100c26a-27d8-4fc7-809f-221f07998321\" data-message-model-slug=\"gpt-5-mini\">\n<div class=\"flex w-full flex-col gap-1 empty:hidden first:pt-[1px]\">\n<div class=\"markdown prose dark:prose-invert w-full break-words light markdown-new-styling\">\n<p data-start=\"0\" data-end=\"90\">\n<p data-start=\"92\" data-end=\"400\"><strong>Az\u0259rbaycan.media<\/strong> x\u0259b\u0259r verir ki, \u0130ngilt\u0259r\u0259nin Ekseter Universitetinin yeni ara\u015fd\u0131rmas\u0131 t\u0259bii qidalar\u0131n y\u00fcks\u0259k qan t\u0259zyiqin\u0259 t\u0259sirini bir daha t\u0259sdiql\u0259yib. Aliml\u0259r s\u00fcbut edibl\u0259r ki, \u00e7u\u011fundur \u015fir\u0259si bir ne\u00e7\u0259 qurtumla qan t\u0259zyiqini a\u015fa\u011f\u0131 sala, damar sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131 yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131ra v\u0259 b\u0259d\u0259nd\u0259 iltihab\u0131 azalda bil\u0259r.<\/p>\n<p data-start=\"402\" data-end=\"638\">\u00c7u\u011fundur y\u00fcks\u0259k miqdarda t\u0259bii nitrat ehtiva edir. B\u0259d\u0259n t\u0259r\u0259find\u0259n q\u0259bul edildikd\u0259, bu birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259r azot oksidin\u0259 \u00e7evrilir, qan damarlar\u0131n\u0131 geni\u015fl\u0259ndirir v\u0259 n\u0259tic\u0259d\u0259 qan t\u0259zyiqinin d\u00fc\u015fm\u0259sin\u0259 k\u00f6m\u0259k edir.<\/p>\n<p data-start=\"640\" data-end=\"1026\">T\u0259dqiqat h\u0259m\u00e7inin g\u00f6st\u0259rib ki, \u00e7u\u011fundur \u015fir\u0259si yaln\u0131z \u00fcr\u0259k-damar sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131na deyil, h\u0259m d\u0259 a\u011f\u0131z mikrobiomuna m\u00fcsb\u0259t t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir v\u0259 iltihab\u0131 azald\u0131r. Ara\u015fd\u0131rma qrupunun \u00fczv\u00fc, professor Endi Cons bildirib: \u201cNitratla z\u0259ngin qidalar a\u011f\u0131z mikrobiotas\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fdirir, ya\u015fl\u0131 insanlarda iltihab\u0131 azald\u0131r v\u0259 qan t\u0259zyiqini a\u015fa\u011f\u0131 sal\u0131r. Bu, \u00fcr\u0259k x\u0259st\u0259likl\u0259rin\u0259 qar\u015f\u0131 qoruyucu t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir.\u201d<\/p>\n<p data-start=\"1028\" data-end=\"1530\">Ara\u015fd\u0131rma h\u0259m\u00e7inin g\u00f6st\u0259rir ki, 20-40 ya\u015f aras\u0131 h\u0259r on n\u0259f\u0259rd\u0259n biri, 50-60 ya\u015f aras\u0131 is\u0259 h\u0259r on n\u0259f\u0259rd\u0259n be\u015fi hipertoniya il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 apar\u0131r. D\u0259rmanlar y\u00fcks\u0259k t\u0259zyiqin \u0259sas m\u00fcalic\u0259si olsa da, p\u0259hriz v\u0259 h\u0259yat t\u0259rzi d\u0259yi\u015fiklikl\u0259ri d\u0259 \u00f6n\u0259mlidir. Bu bax\u0131mdan g\u00fcnd\u0259lik p\u0259hriz\u0259 \u00e7u\u011fundur \u015fir\u0259si kimi t\u0259bii \u0259lav\u0259l\u0259rin daxil edilm\u0259si t\u00f6vsiy\u0259 olunur. Aliml\u0259r bildirir ki, m\u00fcnt\u0259z\u0259m olaraq az miqdarda q\u0259bul edil\u0259n \u00e7u\u011fundur \u015fir\u0259si damar sistemini qorumaqda v\u0259 qan t\u0259zyiqini balansla\u015fd\u0131rmaqda t\u0259sirli ola bil\u0259r.<\/p>\n<p data-start=\"1532\" data-end=\"1701\" data-is-last-node=\"\" data-is-only-node=\"\">T\u0259dqiqat n\u0259tic\u0259l\u0259ri bir daha g\u00f6st\u0259rdi ki, y\u00fcks\u0259k t\u0259zyiql\u0259 m\u00fcbariz\u0259 aparmaq \u00fc\u00e7\u00fcn bahal\u0131 d\u0259rmanlar v\u0259 m\u00fcalic\u0259l\u0259r\u0259 m\u00fcraci\u0259t etm\u0259d\u0259n d\u0259 \u0259l\u00e7atan v\u0259 t\u0259sirli \u00fcsullar m\u00f6vcuddur.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"z-0 flex min-h-[46px] justify-start\"><\/div>\n<div class=\"mt-3 w-full empty:hidden\">\n<div class=\"text-center\"><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/article>\n<\/div>\n<div class=\"pointer-events-none h-px w-px absolute bottom-0\" aria-hidden=\"true\" data-edge=\"true\"><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan.media x\u0259b\u0259r verir ki, \u0130ngilt\u0259r\u0259nin Ekseter Universitetinin yeni ara\u015fd\u0131rmas\u0131 t\u0259bii qidalar\u0131n y\u00fcks\u0259k qan t\u0259zyiqin\u0259 t\u0259sirini bir daha t\u0259sdiql\u0259yib. Aliml\u0259r s\u00fcbut edibl\u0259r ki, \u00e7u\u011fundur \u015fir\u0259si bir ne\u00e7\u0259 qurtumla qan t\u0259zyiqini a\u015fa\u011f\u0131&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":63912,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[52],"tags":[],"class_list":["post-63911","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-arasdirma"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/63911","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=63911"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/63911\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":63914,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/63911\/revisions\/63914"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/63912"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=63911"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=63911"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=63911"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}