{"id":57259,"date":"2025-10-27T14:40:11","date_gmt":"2025-10-27T10:40:11","guid":{"rendered":"https:\/\/azerbaycan.media\/?p=57259"},"modified":"2025-10-28T07:55:56","modified_gmt":"2025-10-28T03:55:56","slug":"m%c9%99shur-olk%c9%99m-mahnisinin-mu%c9%99llifi-fuad-bil%c9%99suvarli-yazir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/azerbaycan.media\/?p=57259","title":{"rendered":"M\u0259\u015fhur \u201c\u00d6lk\u0259m\u201d mahn\u0131s\u0131n\u0131n m\u00fc\u0259llifi&#8230; \u2013 Fuad Bil\u0259suvarl\u0131 yaz\u0131r\u00a0"},"content":{"rendered":"<p><strong>Az\u0259rbaycan musiqisinin s\u0259mas\u0131nda ulduzlar \u00e7oxdur. H\u0259r biri \u00f6z r\u0259ngi, \u00f6z i\u015f\u0131\u011f\u0131, \u00f6z hikm\u0259ti il\u0259 bu s\u0259n\u0259t s\u0259mas\u0131na ilham verir. Bu ulduzlardan biri var ki, \u00f6mr\u00fcn\u00fcn q\u0131sal\u0131\u011f\u0131 il\u0259 yox, s\u0259n\u0259tinin b\u00f6y\u00fckl\u00fcy\u00fc il\u0259 tan\u0131nd\u0131 \u2014 As\u0259f Zeynall\u0131. Onun s\u0259si zaman\u0131n d\u0259rinliyind\u0259n g\u0259lir, ruhlara toxunur, milli yadda\u015f\u0131m\u0131zda ya\u015fay\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Bu yaz\u0131mda o s\u0259sl\u0259rin ard\u0131nca ged\u0259c\u0259y\u0259m \u2014 bir u\u015fa\u011f\u0131n qarmona baxan g\u00f6zl\u0259rind\u0259n ba\u015flayaraq, xalq\u0131n musiqi x\u0259zin\u0259sin\u0259 \u00e7evril\u0259n notlara q\u0259d\u0259r&#8230; Bu, t\u0259kc\u0259 bir b\u0259st\u0259kar\u0131n h\u0259yat yolu deyil, h\u0259m d\u0259 bir mill\u0259tin musiqid\u0259ki kimliyini axtaran ruhun s\u0259yah\u0259tidir.<\/strong><\/p>\n<p>1909-cu ild\u0259 D\u0259rb\u0259nd \u015f\u0259h\u0259ri bu d\u00fcnyaya yeni bir k\u00f6rp\u0259 b\u0259x\u015f edir \u2014 g\u0259l\u0259c\u0259yin musiqi d\u00fchas\u0131, lakin o zaman he\u00e7 kim bilmir ki, bu u\u015fa\u011f\u0131n ad\u0131 bir g\u00fcn xalq\u0131n yadda\u015f\u0131na \u0259b\u0259di h\u0259kk olunacaq. N\u0259 sad\u0259 z\u0259hm\u0259tke\u015f bir ata, n\u0259 d\u0259 qarmonun s\u0259das\u0131yla evl\u0259rini ya\u015fadan ana, \u00f6vladlar\u0131n\u0131n hans\u0131 ucal\u0131qlara \u00e7ataca\u011f\u0131n\u0131 t\u0259s\u0259vv\u00fcr ed\u0259 bilmir.<\/p>\n<p>Ail\u0259nin sonbe\u015fiyi olan As\u0259f do\u011fuldu\u011fu andan etibar\u0259n sevilir, \u0259zizl\u0259nir \u2014 ail\u0259nin g\u00fcl balas\u0131, anan\u0131n s\u00fckuta b\u00fcr\u00fcn\u0259n gec\u0259l\u0259rinin m\u0259nal\u0131 n\u0259f\u0259si olur. Amma bu sevincl\u0259 yo\u011frulmu\u015f g\u00fcnl\u0259r uzun s\u00fcrm\u00fcr. C\u0259mi bir ya\u015f\u0131nda olark\u0259n atas\u0131n\u0131 itirir. Ata itkisi yaln\u0131z ail\u0259nin \u00e7iynin\u0259 a\u011f\u0131r y\u00fck deyil, h\u0259m d\u0259 As\u0259fin taleyin\u0259 yaz\u0131lm\u0131\u015f ilk a\u011fr\u0131l\u0131 notdur.<\/p>\n<p>Anan\u0131n \u00fcz\u0259rin\u0259 d\u00fc\u015f\u0259n m\u0259suliyy\u0259t is\u0259 b\u0259lk\u0259 d\u0259 bir roman\u0131n q\u0259hr\u0259man\u0131na yara\u015facaq q\u0259d\u0259r b\u00f6y\u00fckd\u00fcr. O, yaln\u0131z ail\u0259ni ayaqda saxlamaqla kifay\u0259tl\u0259nmir, h\u0259m d\u0259 musiqiy\u0259 olan inc\u0259 hissl\u0259rini \u00f6vlad\u0131na \u00f6t\u00fcr\u00fcr. H\u0259r ax\u015fam qarmonun k\u00f6vr\u0259k s\u0259dalar\u0131 evin divarlar\u0131 aras\u0131nda dola\u015f\u0131r, As\u0259fin ruhunu dindirir, arzular\u0131na p\u0259nc\u0259r\u0259 a\u00e7\u0131r.<\/p>\n<p>Balaca As\u0259f az ya\u015f\u0131na baxmayaraq, musiqiy\u0259 qar\u015f\u0131 sonsuz maraq g\u00f6st\u0259rir. O, saatlarla qarmon s\u0259dalar\u0131na qulaq as\u0131r, sanki h\u0259r notun i\u00e7ind\u0259 \u00f6z yolunu, \u00f6z ucal\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcr. G\u00f6zl\u0259ri parlaql\u0131qla dolur, arzular is\u0259 musiqinin qanad\u0131nda g\u00f6y\u0259 y\u00fcks\u0259lir.<\/p>\n<p>Art\u0131q As\u0259f 7 ya\u015f\u0131ndad\u0131r. Amma onun duyumu, m\u00fc\u015fahid\u0259si v\u0259 estetik hissi el\u0259 bir s\u0259viyy\u0259d\u0259dir ki, ya\u015f\u0131dlar\u0131ndan qat-qat ir\u0259li gedib. Onun musiqiy\u0259 olan ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ail\u0259nin g\u00fcnd\u0259lik h\u0259yat\u0131na bir i\u015f\u0131q, bir n\u0259f\u0259s, bir \u00fcmid kimi do\u011fur.<\/p>\n<p>Musiqi il\u0259 n\u0259f\u0259s alan u\u015faq \u2013 As\u0259fin ilk add\u0131mlar\u0131<\/p>\n<p>Musiqiy\u0259 dair h\u0259r \u015fey As\u0259f \u00fc\u00e7\u00fcn ayr\u0131 bir al\u0259mdir. Tonun titr\u0259yi\u015fi, ritmin n\u0259bzi, melodiyan\u0131n q\u0259lbd\u0259 oyatd\u0131\u011f\u0131 hiss \u2013 bunlar onun daxili d\u00fcnyas\u0131n\u0131n s\u00fckutunu pozan \u0259n g\u00f6z\u0259l s\u0259sl\u0259rdir. Anas\u0131 bu qeyri-adi mara\u011f\u0131n f\u0259rqin\u0259 varan kimi f\u00fcrs\u0259ti \u0259ld\u0259n vermir. El\u0259 7 ya\u015f\u0131nda o\u011flu As\u0259fi D\u0259rb\u0259nd Teatr m\u0259kt\u0259bin\u0259 g\u0259tirir.<\/p>\n<p>O g\u00fcn As\u0259fin taleyind\u0259 yeni bir s\u0259hif\u0259 a\u00e7\u0131l\u0131r. M\u0259kt\u0259bin divarlar\u0131 aras\u0131nda ucalan musiqi s\u0259sl\u0259ri sanki onu \u00e7a\u011f\u0131r\u0131r, onun ruhunu ox\u015fay\u0131r. U\u015faq xorunda ilk d\u0259f\u0259 s\u0259hn\u0259y\u0259 \u00e7\u0131xanda g\u00f6zl\u0259ri i\u015f\u0131q sa\u00e7\u0131r, \u00fcr\u0259yi sevincl\u0259 d\u00f6y\u00fcn\u00fcr \u2014 bu s\u0259hn\u0259 onun \u00fc\u00e7\u00fcn yaln\u0131z musiqinin deyil, h\u0259yata ba\u011flanma\u011f\u0131n da ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131 olur.<\/p>\n<p>Tan\u0131nm\u0131\u015f simalar\u0131 h\u0259r g\u00fcn g\u00f6rm\u0259si, onlar\u0131n s\u00fckutlu t\u0259vaz\u00f6karl\u0131\u011f\u0131na tama\u015fa etm\u0259si, musiqiy\u0259 olan sevgisini daha da art\u0131r\u0131r. Xor m\u0259\u015fql\u0259rind\u0259 h\u0259r notu \u00f6z \u00fcr\u0259yind\u0259n ke\u00e7irir, sanki mahn\u0131lar onun i\u00e7ind\u0259n do\u011fur. O, art\u0131q musiqiy\u0259 t\u0259kc\u0259 maraq g\u00f6st\u0259rmir \u2014 musiqi il\u0259 ya\u015fay\u0131r, musiqi il\u0259 n\u0259f\u0259s al\u0131r. D\u0259rs saatlar\u0131ndan sonra klarnetin s\u0259dalar\u0131n\u0131 \u00f6yr\u0259nm\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131r, el\u0259 bil yeni bir dil k\u0259\u015ff edir: hissl\u0259rin dilini.<\/p>\n<p>11 ya\u015f\u0131na q\u0259d\u0259r h\u0259yat onun \u00fc\u00e7\u00fcn bir m\u0259kt\u0259b deyil, \u0259sl musiqi akademiyas\u0131na \u00e7evrilir. G\u00fcnl\u0259r ke\u00e7ir, lakin onun i\u00e7ind\u0259ki axtar\u0131\u015f s\u00f6nm\u00fcr \u2014 \u0259ksin\u0259, sanki musiqinin sirli yollar\u0131nda add\u0131m-add\u0131m yeni ucal\u0131qlara do\u011fru gedir.\u00a0Qarmonun h\u0259sr\u0259tli s\u0259dalar\u0131ndan xorun qalxan tonlar\u0131na, klarnetin inc\u0259liyind\u0259n s\u0259hn\u0259nin cazib\u0259sin\u0259 q\u0259d\u0259r \u2014 As\u0259f h\u0259r detala m\u00f6c\u00fcz\u0259 kimi yana\u015f\u0131r.<\/p>\n<p>O, axtar\u0131\u015fdad\u0131r. Amma adi bir axtar\u0131\u015f deyil bu \u2014 bu, kimliyini, ruhunu, tale yolunu axtaran bir u\u015faq m\u00fcdrikliyidir.<\/p>\n<p>Bax, el\u0259 bir vaxt idi ki, D\u0259rb\u0259ndin \u00f6z\u00fcn\u0259m\u0259xsus sakitliyind\u0259 b\u00f6y\u00fcy\u0259n As\u0259f ail\u0259si il\u0259 birlikd\u0259 b\u00f6y\u00fck bir add\u0131m at\u0131r \u2013 onlar Az\u0259rbaycana, paytaxt Bak\u0131ya k\u00f6\u00e7\u00fcrl\u0259r. Bu k\u00f6\u00e7 t\u0259kc\u0259 m\u0259kan d\u0259yi\u015fikliyi deyil, bir u\u015fa\u011f\u0131n taleyind\u0259 yeni \u00fcf\u00fcql\u0259rin a\u00e7\u0131lmas\u0131 idi. Bak\u0131 \u2013 geni\u015f k\u00fc\u00e7\u0259l\u0259ri, z\u0259ngin m\u0259d\u0259ni h\u0259yat\u0131 v\u0259 musiqiy\u0259 olan ehtiram\u0131 il\u0259 As\u0259fin ruhuna d\u0259rhal n\u00fcfuz edir.<\/p>\n<p>Yeni m\u00fchit, yeni imkanlar&#8230; v\u0259 As\u0259f b\u00fct\u00fcn bu d\u00fcnyaya musiqi g\u00f6z\u00fc il\u0259 bax\u0131r. Musiqi Texnikumuna q\u0259bul olunmas\u0131 onun \u00fc\u00e7\u00fcn sanki x\u0259yal\u0131n ger\u00e7\u0259y\u0259 \u00e7evrilm\u0259si olur. \u0130stedad\u0131 el\u0259 ilk andan par\u0131lday\u0131r. G\u0259nc ya\u015f\u0131na baxmayaraq, musiqi dili onun \u00fc\u00e7\u00fcn ana dili kimidir. 14 ya\u015f\u0131nda \u201cTruba \u00fc\u00e7\u00fcn pyes\u201d adl\u0131 \u0259s\u0259rini yazd\u0131qda, bu yeniyetm\u0259nin g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 n\u0259l\u0259r bacaraca\u011f\u0131 art\u0131q musiqi bilicil\u0259rinin diqq\u0259tind\u0259n yay\u0131nm\u0131r. \u018fs\u0259r inc\u0259liyi v\u0259 ifad\u0259 z\u0259nginliyi il\u0259 d\u0259rin t\u0259qdir qazand\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p>Art\u0131q texnikumun koridorlar\u0131nda bir ad dill\u0259rd\u0259 dola\u015f\u0131r \u2013 As\u0259f Zeynall\u0131, istedadl\u0131 g\u0259nc b\u0259st\u0259kar. Onun yaln\u0131z texniki bacar\u0131qlar\u0131 deyil, musiqiy\u0259 olan duy\u011fusal yana\u015fmas\u0131 da f\u0259rql\u0259nir. O, s\u0259sl\u0259ri sad\u0259c\u0259 birl\u0259\u015fdirmir \u2014 s\u0259sl\u0259rin i\u00e7ind\u0259 \u00f6z ruhunu gizl\u0259dir.<\/p>\n<p>Bu y\u00fcks\u0259li\u015f onu daha da geni\u015f s\u0259maya apar\u0131r. As\u0259f Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t Konservatoriyas\u0131na q\u0259bul olunur, b\u0259st\u0259karl\u0131q \u015f\u00f6b\u0259sind\u0259 t\u0259hsil alma\u011fa ba\u015flay\u0131r. Bu add\u0131m t\u0259kc\u0259 \u015f\u0259xsi inki\u015faf deyil, milli musiqi tariximiz \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 \u0259lam\u0259tdar an olur \u2014 \u00e7\u00fcnki As\u0259f pe\u015f\u0259kar b\u0259st\u0259karl\u0131q t\u0259hsili alan ilk az\u0259rbaycanl\u0131 b\u0259st\u0259kar kimi tarix\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcr.<\/p>\n<p>O, bu b\u00f6y\u00fck y\u00fck\u00fc sev\u0259-sev\u0259 da\u015f\u0131y\u0131r. Musiqinin h\u00fcdudlar\u0131n\u0131n geni\u015fliyini anlay\u0131r v\u0259 biliy\u0259 olan ehtiras\u0131 il\u0259 h\u0259r g\u00fcn daha d\u0259rind\u0259n ara\u015fd\u0131r\u0131r. Onun \u00fc\u00e7\u00fcn musiqi sad\u0259c\u0259 s\u0259sl\u0259r y\u0131\u011f\u0131n\u0131 deyil \u2014 bu, \u00f6z xalq\u0131n\u0131n s\u0259sini d\u00fcnyaya tan\u0131tmaq \u00fc\u00e7\u00fcn se\u00e7diyi m\u00fcq\u0259dd\u0259s yoldur.<\/p>\n<p>Bak\u0131 As\u0259f \u00fc\u00e7\u00fcn yaln\u0131z yeni bir \u015f\u0259h\u0259r deyildi \u2014 o, bu \u015f\u0259h\u0259rin musiqi damarlar\u0131nda ya\u015fama\u011fa ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131. Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t Konservatoriyas\u0131na q\u0259bul olunmaq As\u0259f \u00fc\u00e7\u00fcn sad\u0259c\u0259 bir t\u0259hsil m\u0259rh\u0259l\u0259si deyil, musiqi il\u0259 i\u00e7-i\u00e7\u0259 ya\u015famaq v\u0259 onu d\u0259rind\u0259n d\u0259rk etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcq\u0259dd\u0259s bir yol idi.<\/p>\n<p>B\u0259st\u0259karl\u0131q \u015f\u00f6b\u0259sind\u0259 d\u0259rs alma\u011fa ba\u015flayan g\u0259nc Zeynall\u0131 \u00e7ox yax\u015f\u0131 anlay\u0131rd\u0131 ki, musiqi yaln\u0131z notlardan v\u0259 s\u0259s dal\u011falar\u0131ndan ibar\u0259t deyil. Musiqi bir mill\u0259tin ruhunu, bir xalq\u0131n hissini, tarixini v\u0259 tale y\u00fck\u00fcn\u00fc da\u015f\u0131yan bir s\u0259n\u0259tdir. Bu s\u0259n\u0259td\u0259 iz buraxmaq \u00fc\u00e7\u00fcn is\u0259 d\u0259rind\u0259n \u00f6yr\u0259nm\u0259k, daim axtarmaq v\u0259 he\u00e7 vaxt raz\u0131la\u015fmamaq laz\u0131md\u0131r.<\/p>\n<p>As\u0259f m\u0259hz bel\u0259 bir t\u0259l\u0259b\u0259 idi \u2014 h\u0259r g\u00fcn yeni bir m\u00f6vzunu ara\u015fd\u0131r\u0131r, h\u0259r \u0259s\u0259rin mahiyy\u0259tin\u0259 var\u0131r, sanki musiqi tarixini \u00f6z\u00fc il\u0259 s\u00f6hb\u0259t\u0259 \u00e7\u0259kirdi. M\u00fc\u0259lliml\u0259ri onun m\u00fcdrik bax\u0131\u015flar\u0131n\u0131 v\u0259 f\u0259rqli yana\u015fmas\u0131n\u0131 heyranl\u0131qla izl\u0259yirdil\u0259r. O, \u0259s\u0259rl\u0259rin\u0259 sad\u0259c\u0259 texniki bilikl\u0259rl\u0259 yana\u015fm\u0131rd\u0131 \u2014 onlar\u0131n i\u00e7ind\u0259 \u00f6z hissl\u0259rini, \u00f6z xalq\u0131n\u0131, \u00f6z ana dilini dan\u0131\u015fd\u0131r\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p>\u018fn \u00f6n\u0259mlisi is\u0259 odur ki, As\u0259f Zeynall\u0131 bu sah\u0259d\u0259 professional b\u0259st\u0259karl\u0131q t\u0259hsili alan ilk az\u0259rbaycanl\u0131 idi. Bu fakt onun \u00fcz\u0259rin\u0259 h\u0259m m\u0259suliyy\u0259t, h\u0259m d\u0259 ilham g\u0259tirirdi. O, t\u0259kc\u0259 \u00f6z ad\u0131n\u0131 yox, Az\u0259rbaycan musiqisinin g\u0259l\u0259c\u0259yini da\u015f\u0131y\u0131rd\u0131 \u00e7iynind\u0259. H\u0259r yazd\u0131\u011f\u0131 nota, h\u0259r dinl\u0259diyi melodiyaya bir mill\u0259tin s\u0259sini hopdurma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p>Konservatoriyan\u0131n divarlar\u0131 aras\u0131nda g\u0259z\u0259rk\u0259n onun fikri birc\u0259 yerd\u0259 idi \u2014 musiqini millil\u0259\u015fdirm\u0259k, onu Az\u0259rbaycan torpa\u011f\u0131n\u0131n qoxusu, s\u00f6z\u00fcn\u00fcn ah\u0259ngi, d\u0259rdinin s\u0259si il\u0259 yo\u011furmaq.<\/p>\n<p>Art\u0131q As\u0259f g\u0259nc olsa da, musiqi d\u00fcnyas\u0131nda tan\u0131nan bir simaya \u00e7evrilmi\u015fdi. Onun ad\u0131n\u0131 e\u015fid\u0259n h\u0259r k\u0259s bir istedad\u0131n do\u011fu\u015funu hiss edir, g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 Az\u0259rbaycan musiqisinin ucal\u0131qlar\u0131nda onun imzas\u0131n\u0131 g\u00f6r\u0259c\u0259yin\u0259 q\u0259lb\u0259n inan\u0131rd\u0131. As\u0259fin musiqi duyumu, ifad\u0259 g\u00fcc\u00fc v\u0259 axtar\u0131\u015f ehtiras\u0131 onu f\u0259rqli bir z\u00fcmr\u0259y\u0259 \u2013 yarad\u0131c\u0131lar\u0131n s\u00fckutlu al\u0259min\u0259 aparm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n<p>Onun y\u00fcks\u0259li\u015fi musiqi korifeyimiz \u00dczeyir Hac\u0131b\u0259ylinin d\u0259 diqq\u0259tind\u0259n yay\u0131nmad\u0131. B\u00f6y\u00fck b\u0259st\u0259kar\u0131n Zeynall\u0131ya olan r\u0259\u011fb\u0259ti t\u0259kc\u0259 istedad\u0131na deyil, onun xalq ruhunu da\u015f\u0131ma g\u00fcc\u00fcn\u0259 ba\u011fl\u0131 idi. Onlar\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015fl\u0259ri sad\u0259c\u0259 m\u00fc\u0259llim-t\u0259l\u0259b\u0259 m\u00fcnasib\u0259ti deyildi \u2014 bu, bir ruhun dig\u0259r ruhu tan\u0131mas\u0131, bir missiyan\u0131n dig\u0259rin\u0259 qol-qanad verm\u0259si idi. Hac\u0131b\u0259ylinin d\u0259y\u0259rli t\u00f6vsiy\u0259l\u0259ri, musiqiy\u0259 verdiyi f\u0259ls\u0259fi yana\u015fma As\u0259fin i\u00e7ind\u0259ki yarad\u0131c\u0131 g\u00fcc\u00fc daha da alovland\u0131r\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p>Art\u0131q g\u00fcnd\u0259lik d\u0259rsl\u0259r, m\u0259\u015f\u011f\u0259l\u0259l\u0259r As\u0259f \u00fc\u00e7\u00fcn sad\u0259c\u0259 v\u0259zif\u0259 deyil, v\u0259cd\u0259 g\u0259lm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn bir m\u0259rasim idi. Musiqi onun \u00fc\u00e7\u00fcn yad deyildi \u2014 h\u0259r bir not ona do\u011fma idi, h\u0259r bir melodiyada \u00f6z ke\u00e7mi\u015fini, xalq\u0131n\u0131n taleyini hiss edirdi.<\/p>\n<p>T\u0259hsil almaqla kifay\u0259tl\u0259nm\u0259y\u0259n Zeynall\u0131 \u0259sl musiqi\u015f\u00fcnas kimi missiyas\u0131n\u0131 d\u0259rk edir. O, h\u0259v\u0259skar b\u0259st\u0259kar olsa da, xalq musiqisinin g\u00fcc\u00fcn\u00fc, d\u0259rinliyini v\u0259 ya\u015farl\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlay\u0131r. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 b\u00f6lg\u0259l\u0259ri g\u0259z\u0259r\u0259k, Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n musiqi miras\u0131n\u0131 toplama\u011fa ba\u015flay\u0131r. Qoca \u00e7inarlar\u0131n k\u00f6lg\u0259sind\u0259 oturub a\u011fsaqqallar\u0131n \u00fcr\u0259yind\u0259n \u00e7\u0131xan n\u0259\u011fm\u0259l\u0259ri dinl\u0259yir, a\u011fbir\u00e7\u0259kl\u0259rin ninnil\u0259rind\u0259n q\u0259dim ritml\u0259ri duyur. Bu s\u0259sl\u0259r sad\u0259c\u0259 folklor deyildi \u2014 xalq\u0131n yadda\u015f\u0131nda yaz\u0131lm\u0131\u015f gizli bir kitab idi.<\/p>\n<p>As\u0259f bunlar\u0131 nota sal\u0131r, ka\u011f\u0131z\u0131n s\u0259tirl\u0259rin\u0259 xalq\u0131n ruhunu k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcrd\u00fc. Bu i\u015f n\u0259 q\u0259d\u0259r a\u011f\u0131r olsa da, onun \u00fc\u00e7\u00fcn bir az da m\u00fcq\u0259dd\u0259s idi. \u00c7\u00fcnki bu melodiyalar Az\u0259rbaycan\u0131n musiqi x\u0259zin\u0259sinin q\u0131z\u0131l a\u00e7arlar\u0131 idi. Onlar\u0131n \u0259ld\u0259n \u00e7\u0131xmamas\u0131, g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259r\u0259 \u00f6t\u00fcr\u00fclm\u0259si As\u0259fin \u00f6hd\u0259sin\u0259 d\u00fc\u015f\u0259n tarixi bir m\u0259suliyy\u0259t idi.<\/p>\n<p>Bu z\u0259hm\u0259t, bu axtar\u0131\u015f, bu sevgi \u2013 As\u0259f Zeynall\u0131n\u0131 t\u0259kc\u0259 istedadl\u0131 b\u0259st\u0259kar kimi deyil, h\u0259m d\u0259 xalq musiqisinin vicdan\u0131 kimi tarix\u0259 yaz\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p>Musiqi be\u015fiyi Qaraba\u011fa s\u0259f\u0259ri zaman\u0131 tan\u0131nm\u0131\u015f Xan \u015eu\u015finski il\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc onun h\u0259yat\u0131nda unudulmaz anlara \u00e7evirilir. As\u0259fin niyy\u0259tini bil\u0259n xan\u0259nd\u0259 onun \u00fc\u00e7\u00fcn b\u0259st\u0259l\u0259diyi &#8221; Alma almaya b\u0259nz\u0259r&#8221; mahn\u0131s\u0131n\u0131 oxuyur. \u0130lahi s\u0259s, g\u00f6z\u0259l melodiya As\u0259fi valeh edir. H\u0259min mahn\u0131n\u0131 bu g\u00fcn\u00fcn \u00f6z\u00fcnd\u0259 d\u0259 e\u015fid\u0259nl\u0259ri b\u00f6y\u00fck Xan \u015eu\u015finskinin ifas\u0131nda ovsunlay\u0131r.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan musiqi tarixind\u0259 el\u0259 bir romans var ki, onun s\u0259das\u0131 ill\u0259rdir q\u0259lbl\u0259ri titr\u0259dir, ruhlar\u0131 oyad\u0131r. S\u00f6zl\u0259ri C\u0259f\u0259r Cabbarl\u0131n\u0131n, musiqisi is\u0259 As\u0259f Zeynall\u0131n\u0131n olan bu m\u00f6ht\u0259\u015f\u0259m s\u0259n\u0259t \u0259s\u0259ri \u2014 \u201c\u00d6lk\u0259m\u201d romans\u0131 \u2014 t\u0259kc\u0259 bir musiqi n\u00fcmun\u0259si deyil, bir xalq\u0131n \u00f6z torpa\u011f\u0131na olan sevgisinin poetik v\u0259 melodik ifad\u0259sidir.<\/p>\n<p>Cabbarl\u0131n\u0131n \u201cSevimli \u00f6lk\u0259m\u201d adl\u0131 \u015feiri 1919-cu ild\u0259 yaz\u0131lm\u0131\u015fd\u0131, lakin bu poetik incinin musiqiy\u0259 \u00e7evrilm\u0259si 1928-ci ild\u0259 ba\u015f verdi. G\u0259nc As\u0259f Zeynall\u0131, c\u0259mi 19 ya\u015f\u0131nda olark\u0259n bu \u015feir\u0259 musiqi b\u0259st\u0259l\u0259y\u0259r\u0259k Az\u0259rbaycan musiqisind\u0259 klassik Avropa romans\u0131n\u0131n ilk n\u00fcmun\u0259sini yaratd\u0131. Bu romansda s\u00f6zl\u0259 musiqi el\u0259 bir v\u0259hd\u0259t t\u0259\u015fkil edir ki, sanki h\u0259r misra bir notla n\u0259f\u0259s al\u0131r, h\u0259r melodiya bir fikir kimi s\u0259sl\u0259nir.<\/p>\n<p>\u201c\u00d6lk\u0259m\u201d romans\u0131 uzun ill\u0259rdir ki, sevil\u0259-sevil\u0259 dinl\u0259nilir. Onun bu q\u0259d\u0259r sevilm\u0259sinin s\u0259b\u0259bi t\u0259kc\u0259 musiqi g\u00f6z\u0259lliyind\u0259 deyil \u2014 bu \u0259s\u0259r do\u011fma V\u0259t\u0259nin da\u011flar\u0131n\u0131, d\u00fczl\u0259rini, insanlar\u0131n\u0131, ruhunu t\u0259r\u0259nn\u00fcm edir. H\u0259r b\u0259ndd\u0259 Az\u0259rbaycan torpa\u011f\u0131n\u0131n qoxusu, xalq\u0131n\u0131n n\u0259f\u0259si duyulur. B\u0259lk\u0259 d\u0259 el\u0259 buna g\u00f6r\u0259 bu romans zaman\u0131n s\u0131na\u011f\u0131ndan ke\u00e7\u0259r\u0259k bu g\u00fcn\u0259 q\u0259d\u0259r ya\u015fay\u0131b.<\/p>\n<p>\u0130stedadl\u0131 b\u0259st\u0259kar As\u0259f Zeynall\u0131 musiqimizin inki\u015faf\u0131 sah\u0259sind\u0259 bir \u00e7ox xidm\u0259tl\u0259r g\u00f6st\u0259rmi\u015fdir. Lakin t\u0259kc\u0259 bu romansla bel\u0259 onun ad\u0131 Az\u0259rbaycan musiqi s\u0259n\u0259ti tarixind\u0259 \u0259b\u0259di qala bil\u0259rdi. Bu \u0259s\u0259r onun s\u0259n\u0259tkar ruhunun, xalq\u0131na olan sevgisinin v\u0259 musiqiy\u0259 verdiyi d\u0259y\u0259rin simvoludur.<\/p>\n<p>H\u0259r bir insan\u0131n tale yaz\u0131s\u0131 var. G\u0259nc ya\u015flar\u0131ndan parlayan v\u0259 son d\u0259r\u0259c\u0259 nakam \u00f6m\u00fcr ya\u015fayan istedadl\u0131 b\u0259st\u0259kar As\u0259f Zeynall\u0131n\u0131n da. C\u0259mi 23 il ya\u015fay\u0131b s\u0259n\u0259td\u0259 b\u00f6y\u00fck iz qoyub getm\u0259k h\u0259r adam\u0131n i\u015fi deyil. Amma he\u00e7 vaxt unudulmayacaq As\u0259f Zeynall\u0131,\u00a0m\u0259hz, bel\u0259 bir \u00f6m\u00fcr ya\u015fad\u0131. Xeyirxah m\u0259qs\u0259dl\u0259 b\u00f6lg\u0259l\u0259r\u0259 s\u0259f\u0259ri zaman\u0131 yoluxdu\u011fu yatalaq x\u0259st\u0259liyi onu \u00e7ox erk\u0259n yaxalad\u0131, parlaq h\u0259yat\u0131na son qoydu. \u00c7ox \u0259fsuslar olsun&#8230;<\/p>\n<p>Ya\u015fasayd\u0131, n\u0259 q\u0259d\u0259r romanslar, n\u0259 q\u0259d\u0259r mahn\u0131lar, n\u0259 q\u0259d\u0259r simfonik tablolar e\u015fid\u0259c\u0259kdik ki, onlar\u0131n h\u0259r birind\u0259 bir c\u00fcml\u0259 s\u0259sl\u0259n\u0259ydi: \u201cMusiqisi \u2013 As\u0259f Zeynall\u0131n\u0131nd\u0131r.\u201d Bu ad yaln\u0131z m\u00fc\u0259lliflik \u00fc\u00e7\u00fcn deyil, s\u0259n\u0259t\u0259 olan m\u0259suliyy\u0259tin, sevginin v\u0259 d\u0259rin duyumun ni\u015fan\u0259si kimi e\u015fidil\u0259c\u0259kdi. Dinl\u0259y\u0259nl\u0259r t\u0259kc\u0259 melodiyadan l\u0259zz\u0259t almaz, onun h\u0259r notunda m\u0259ftun olar, ruhlar\u0131n\u0131n d\u0259rinliyind\u0259 bu dahini ya\u015fadard\u0131lar.<\/p>\n<p>Amma n\u0259 ed\u0259s\u0259n ki, h\u0259yat \u00f6z h\u00f6km\u00fcn\u00fc verir \u2013 \u00e7ox vaxt s\u0259n\u0259tkar\u0131n \u00f6mr\u00fc q\u0131sa, amma izi silinm\u0259z olur. As\u0259f Zeynall\u0131 da bu taleyi ya\u015fad\u0131. Q\u0131sa \u00f6m\u00fcr pay\u0131nda b\u00f6y\u00fck s\u0259n\u0259t y\u00fck\u00fc da\u015f\u0131d\u0131. Amma yax\u015f\u0131 ki, h\u0259min \u00f6m\u00fcr pay\u0131 bo\u015f qalmad\u0131 \u2014 biz\u0259 yadigar qoydu\u011fu musiqi \u0259s\u0259rl\u0259ri sanki onun \u00f6z\u00fc kimi ya\u015fay\u0131r. Onun h\u0259r bir b\u0259st\u0259si bizi ke\u00e7mi\u015f\u0259 ba\u011flay\u0131r, g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 \u00fcmid verir.<\/p>\n<p><strong>S\u00d6ZARDI: As\u0259f Zeynall\u0131n\u0131n yazd\u0131qlar\u0131 zaman\u0131n tozuna b\u00fcr\u00fcnm\u00fcr, n\u0259sill\u0259rin dilind\u0259, q\u0259lbind\u0259 dola\u015f\u0131r. H\u0259r mahn\u0131, h\u0259r romans onun ad\u0131n\u0131 ya\u015fad\u0131r, onun ruhunu duyur. H\u0259r d\u0259f\u0259 \u201c\u00d6lk\u0259m\u201d s\u0259sl\u0259ndikc\u0259, t\u0259kc\u0259 V\u0259t\u0259nin deyil, Zeynall\u0131n\u0131n da s\u0259si e\u015fidilir. Onun musiqisi zaman\u0131n \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcn\u0259 s\u0131\u011fmayan bir s\u0259n\u0259t qalas\u0131d\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u018fminik ki, musiqi tariximizin s\u0259lnam\u0259sind\u0259 As\u0259f Zeynall\u0131n\u0131n ad\u0131 silinm\u0259z h\u0259rfl\u0259rl\u0259 h\u0259kk olunub. D\u00fcn\u0259n d\u0259, bu g\u00fcn d\u0259, sabah da onun ad\u0131 s\u0259sl\u0259n\u0259c\u0259k, onun s\u0259n\u0259ti ilham ver\u0259c\u0259k. \u00c7\u00fcnki \u0259sl s\u0259n\u0259tkarlar n\u0259 \u00f6m\u00fcrl\u0259rinin say\u0131nda, n\u0259 d\u0259 adlar\u0131n\u0131n uzunlu\u011funda \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fcr \u2014 onlar\u0131n d\u0259y\u0259ri ruhlar\u0131n yadda\u015f\u0131nda, musiqinin s\u00fckutundad\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"YouTube video player\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/0ODzI2rouEI?si=q9wTSQhIiCLWbuFQ\" width=\"560\" height=\"315\" frameborder=\"0\" allowfullscreen=\"allowfullscreen\"><\/iframe><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>M\u00fc\u0259llif: Fuad B\u0130L\u018fSUVARLI,<\/strong><\/span><br \/>\n<span style=\"color: #ff0000;\"><strong>AYB v\u0259 AJB \u00fczv\u00fc, Prezident v\u0259<\/strong><\/span><br \/>\n<span style=\"color: #ff0000;\"><strong>H\u0259s\u0259n b\u0259y Z\u0259rdabi m\u00fckafat\u00e7\u0131s\u0131<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>M\u0259nb\u0259: Az\u0259rbaycan.media<\/strong><\/span><\/p>\n<div class=\"yj6qo\"><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan musiqisinin s\u0259mas\u0131nda ulduzlar \u00e7oxdur. H\u0259r biri \u00f6z r\u0259ngi, \u00f6z i\u015f\u0131\u011f\u0131, \u00f6z hikm\u0259ti il\u0259 bu s\u0259n\u0259t s\u0259mas\u0131na ilham verir. Bu ulduzlardan biri var ki, \u00f6mr\u00fcn\u00fcn q\u0131sal\u0131\u011f\u0131 il\u0259 yox, s\u0259n\u0259tinin b\u00f6y\u00fckl\u00fcy\u00fc&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":57260,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,57],"tags":[],"class_list":["post-57259","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-manset","category-mdniyyt"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/57259","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=57259"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/57259\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":57388,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/57259\/revisions\/57388"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/57260"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=57259"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=57259"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=57259"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}