{"id":52066,"date":"2025-09-10T05:56:24","date_gmt":"2025-09-10T01:56:24","guid":{"rendered":"https:\/\/azerbaycan.media\/?p=52066"},"modified":"2025-09-13T17:52:20","modified_gmt":"2025-09-13T13:52:20","slug":"h%c9%99qiqi-h%c9%99yat-olum-anindan-baslayir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/azerbaycan.media\/?p=52066","title":{"rendered":"H\u0259qiqi h\u0259yat \u00f6l\u00fcm an\u0131ndan ba\u015flay\u0131r&#8230;"},"content":{"rendered":"<div class=\"adn ads\" data-message-id=\"#msg-a:r1484108132193297434\" data-legacy-message-id=\"199314e9961a834c\">\n<div class=\"gs\">\n<div class=\"\">\n<div id=\":oh\" class=\"ii gt\">\n<div id=\":og\" class=\"a3s aiL \">\n<div dir=\"auto\">\n<p><strong><span style=\"color: #0000ff;\">Af\u0259t \u0130slam<\/span><\/strong><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-52067\" src=\"https:\/\/azerbaycan.media\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/IMG-20250910-WA0002.jpg\" alt=\"\" width=\"944\" height=\"853\" srcset=\"https:\/\/azerbaycan.media\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/IMG-20250910-WA0002.jpg 944w, https:\/\/azerbaycan.media\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/IMG-20250910-WA0002-768x694.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 944px) 100vw, 944px\" \/><\/p>\n<\/div>\n<div dir=\"auto\">\n<p>Reyhan Mirz\u0259zad\u0259: &#8220;Dil \u2013 yaln\u0131z d\u00fcn\u0259nimiz v\u0259 bu g\u00fcn\u00fcm\u00fcz deyil, h\u0259m d\u0259 sabah\u0131m\u0131z v\u0259 \u0259b\u0259diyy\u0259timizdir\u2026&#8221;B\u00f6y\u00fck \u015f\u0259xsiyy\u0259tl\u0259rd\u0259n biri bir zamanlar demi\u015fdi: \u201c\u018fd\u0259biyyat \u0259b\u0259diyy\u0259ti bir anl\u0131\u011fa \u00e7evirir, an\u0131 is\u0259 \u0259b\u0259diyy\u0259t\u0259\u2026\u201d Bu s\u00f6zl\u0259r Reyhan Mirz\u0259zad\u0259nin kitablar\u0131n\u0131 v\u0259 m\u0259qal\u0259l\u0259rini oxuyark\u0259n ist\u0259r-ist\u0259m\u0259z yada d\u00fc\u015f\u00fcr. O, m\u00fcxt\u0259lif xalqlar\u0131n v\u0259 \u00f6lk\u0259l\u0259rin \u0259d\u0259biyyat\u0131 haqq\u0131nda y\u00fczl\u0259rl\u0259 elmi \u0259s\u0259rin m\u00fc\u0259llifi, yaz\u0131\u00e7\u0131, publisist, politoloq kimi tan\u0131n\u0131r.<\/p>\n<p>\u00c7oxsayl\u0131 kitablar\u0131n\u0131n t\u0259qdimatlar\u0131ndan birind\u0259, \u201cSizi yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011fa n\u0259 ruhland\u0131r\u0131r?\u201d sual\u0131na Reyhan xan\u0131m s\u0259mimi bir istilikl\u0259 cavab vermi\u015fdi: \u201cU\u015faql\u0131qdan \u0259d\u0259biyyat\u0131 sevmi\u015f\u0259m v\u0259 bu sevgi \u00f6mr\u00fcm\u00fcn sonuna q\u0259d\u0259r m\u0259niml\u0259 olacaq. Qarda\u015fl\u0131\u011fa, s\u00fclh\u0259 v\u0259 b\u0259rab\u0259rliy\u0259 s\u0259sl\u0259y\u0259n h\u0259r bir \u0259d\u0259biyyat m\u0259n\u0259 do\u011fmad\u0131r. M\u0259n m\u00fcxt\u0259lif xalqlar\u0131n \u2013 \u0259r\u0259b m\u0259d\u0259niyy\u0259tind\u0259n tutmu\u015f y\u0259hudi \u0259d\u0259biyyat\u0131na q\u0259d\u0259r \u2013 yaz\u0131\u00e7\u0131 v\u0259 \u015fairl\u0259ri haqq\u0131nda yazm\u0131\u015fam v\u0259 bu d\u0259y\u0259rl\u0259ri g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259r\u0259 \u00e7atd\u0131rma\u011f\u0131 \u00f6z borcum hesab edir\u0259m.\u201d<\/p>\n<p>XX \u0259srin g\u00f6rk\u0259mli yaz\u0131\u00e7\u0131s\u0131 v\u0259 \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnas alimi, professor Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131na h\u0259sr olunmu\u015f fundamental m\u0259qal\u0259sind\u0259 Reyhan Mirz\u0259zad\u0259 onun \u015f\u0259xsiyy\u0259tini, prinsipl\u0259rini v\u0259 d\u0259y\u0259rl\u0259rini a\u00e7an maraql\u0131 fikirl\u0259r\u0259 v\u0259 sitatlara yer verir \u2013 h\u0259m \u0259d\u0259biyyat\u00e7\u0131lardan, aliml\u0259rd\u0259n, h\u0259m d\u0259 yaz\u0131\u00e7\u0131n\u0131n \u00f6vladlar\u0131ndan. Bu bax\u0131mdan Xalq yaz\u0131\u00e7\u0131s\u0131, \u018fm\u0259kdar inc\u0259s\u0259n\u0259t xadimi G\u0131lman \u0130lkinin fikirl\u0259ri x\u00fcsusil\u0259 diqq\u0259t\u0259layiqdir: \u201c\u2018\u0130nsanl\u0131q f\u0259ls\u0259f\u0259si\u2019 kitab\u0131n\u0131 oxuyark\u0259n yaz\u0131\u00e7\u0131n\u0131n 1937-ci ild\u0259 dediyi s\u00f6zl\u0259ri xat\u0131rlad\u0131m: \u2018\u0130nsanl\u0131q\u2019 ayr\u0131ca bir f\u0259nn kimi m\u0259kt\u0259bl\u0259rd\u0259 t\u0259dris olunmal\u0131d\u0131r.\u201d Onun \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 insanl\u0131q m\u00f6vzusu v\u0259 bu f\u0259ls\u0259f\u0259 daim q\u0131rm\u0131z\u0131 x\u0259tt kimi ke\u00e7ib.<\/p>\n<p>M.C.Pa\u015fayevin o\u011flu, akademik Arif Pa\u015fayev atas\u0131n\u0131n h\u0259yat\u0131na dair \u00e7ox d\u0259rin v\u0259 obyektiv bir fikir s\u00f6yl\u0259yib: \u201cMir C\u0259lal bir deyil, bir ne\u00e7\u0259 h\u0259yat ya\u015fam\u0131\u015fd\u0131r.\u201d O qeyd edir ki, bir t\u0259r\u0259fd\u0259n, atas\u0131 roman v\u0259 hekay\u0259 m\u00fc\u0259llifi kimi b\u00fct\u00fcn varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 b\u0259dii yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011fa h\u0259sr etmi\u015fdi. Dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n is\u0259 yorulmaz bir \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnas alim idi, klassikl\u0259rimizin yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131na d\u0259qiq v\u0259 elmi t\u0259hlil verirdi. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc olaraq, Mir C\u0259lal m\u00fcdrik bir pedaqoq idi, bir \u00e7ox g\u00f6rk\u0259mli alim v\u0259 \u0259d\u0259biyyat xidm\u0259t\u00e7il\u0259rini yeti\u015fdirmi\u015fdi. Bu \u00fc\u00e7 h\u0259yat bir-birini tamamlay\u0131r, ayr\u0131lmaz \u015f\u0259kild\u0259 birl\u0259\u015f\u0259r\u0259k Mir C\u0259lal\u0131n b\u00fct\u00f6v, ah\u0259ngdar v\u0259 parlaq obraz\u0131n\u0131 yarad\u0131rd\u0131.<\/p>\n<\/div>\n<div dir=\"auto\">\n<p>Yaz\u0131\u00e7\u0131n\u0131n dig\u0259r o\u011flu, fizika-riyaziyyat elml\u0259ri doktoru, ADA Universitetinin rektoru, professor Hafiz Pa\u015fayev atas\u0131n\u0131 xat\u0131rlayaraq vur\u011fulay\u0131rd\u0131 ki, Mir C\u0259lal \u00f6z ail\u0259sini \u0259n g\u00f6z\u0259l \u0259s\u0259ri hesab edir v\u0259 ail\u0259 d\u0259y\u0259rl\u0259rini uca tuturdu. \u00c7\u00fcnki o, \u0259min idi: m\u00f6hk\u0259m ail\u0259 sa\u011flam c\u0259miyy\u0259tin t\u0259m\u0259lidir.Reyhan Mirz\u0259zad\u0259 is\u0259 Mir C\u0259lal Pa\u015fayev\u0259 olan s\u0259mimi sevgisini onun b\u00f6y\u00fckl\u00fcy\u00fc, safl\u0131\u011f\u0131 v\u0259 sad\u0259liyi il\u0259 izah edir: \u201cOnun \u0259s\u0259rl\u0259rini y\u0259qin ki, on d\u0259f\u0259 oxumu\u015fam v\u0259 h\u0259r d\u0259f\u0259 oxuyark\u0259n sanki onunla s\u00f6hb\u0259t edirdim. Dan\u0131\u015f\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman\u0131 \u00f6z\u00fcm\u00fc daha sakit hiss edirdim, h\u0259yata inam\u0131m art\u0131rd\u0131, ya\u015famaq v\u0259 yaratmaq arzusu yenid\u0259n\u00a0do\u011fulurdu. Onu tan\u0131yan v\u0259 onun yetirm\u0259si olan ziyal\u0131larla \u00fcnsiyy\u0259td\u0259 o g\u00f6z\u0259l insan\u0131n nur sa\u00e7an obraz\u0131 yadda\u015f\u0131mda canlan\u0131rd\u0131.\u201d<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-52433\" src=\"https:\/\/azerbaycan.media\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/WhatsApp-Gorsel-2025-09-13-saat-17.46.31_d84b5ece-1024x676.jpg\" alt=\"\" width=\"1024\" height=\"676\" srcset=\"https:\/\/azerbaycan.media\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/WhatsApp-Gorsel-2025-09-13-saat-17.46.31_d84b5ece-1024x676.jpg 1024w, https:\/\/azerbaycan.media\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/WhatsApp-Gorsel-2025-09-13-saat-17.46.31_d84b5ece-768x507.jpg 768w, https:\/\/azerbaycan.media\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/WhatsApp-Gorsel-2025-09-13-saat-17.46.31_d84b5ece.jpg 1069w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/p>\n<p>Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin ana dilin\u0259 olan sevgi v\u0259 s\u0259daq\u0259tind\u0259n dan\u0131\u015fan Reyhan xan\u0131m onun haqq\u0131nda yazma\u011f\u0131 \u00f6z\u00fcn\u0259 \u015f\u0259r\u0259f say\u0131r. \u00c7\u00fcnki bu g\u00f6rk\u0259mli alim Az\u0259rbaycan dilinin safl\u0131\u011f\u0131n\u0131n qorunmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn ciddi t\u00f6hf\u0259l\u0259r vermi\u015f, b\u00f6y\u00fck z\u0259hm\u0259t s\u0259rf etmi\u015fdir. Yaz\u0131\u00e7\u0131 dilimizin m\u00fcq\u0259dd\u0259sliyini v\u0259 fikirl\u0259rin sad\u0259liyini yaln\u0131z \u00f6z \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259kl\u0259 kifay\u0259tl\u0259nm\u0259yib, bunu \u00f6z t\u0259l\u0259b\u0259 v\u0259 yetirm\u0259l\u0259rin\u0259 d\u0259 t\u00f6vsiy\u0259 etmi\u015fdir. Elmi v\u0259 n\u0259z\u0259ri m\u0259zmunla yana\u015f\u0131, o, dil v\u0259 \u00fcslub m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin\u0259 x\u00fcsusi diqq\u0259t yetirirdi. Reyhan xan\u0131m vur\u011fulay\u0131r ki, Mir C\u0259lal \u00fc\u00e7\u00fcn m\u0259zmunun d\u0259rinliyi il\u0259 yana\u015f\u0131, dilin v\u0259 \u00fcslubun ayd\u0131nl\u0131\u011f\u0131 yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n \u0259sas \u015f\u0259rti idi. O, \u015fi\u015firdilmi\u015f, dola\u015f\u0131q v\u0259 \u00e7\u0259tin \u0259s\u0259rl\u0259ri sevm\u0259zdi, yaz\u0131 qaydalar\u0131n\u0131n sad\u0259 v\u0259 m\u00fcdrik olmas\u0131n\u0131n t\u0259r\u0259fdar\u0131 idi. Bu \u00fcslubun ustas\u0131 kimi tan\u0131nan Mir C\u0259lal, Az\u0259rbaycan dilinin t\u0259bii g\u00f6z\u0259lliyin\u0259 daha da cazib\u0259 qat\u0131rd\u0131 v\u0259 daim t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259rini bu yolla ruhland\u0131r\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p>Reyhan Mirz\u0259zad\u0259 qeyd edir ki, Mir C\u0259lal sovet d\u00f6vr\u00fc \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 az\u0259rbaycan\u00e7\u0131l\u0131q ideologiyas\u0131 namin\u0259 \u0259lind\u0259n g\u0259l\u0259ni edirdi. Dilind\u0259 v\u0259 \u00fcslubunda Az\u0259rbaycan dilinin b\u00fct\u00fcn inc\u0259likl\u0259rini v\u0259 \u00f6z\u0259llikl\u0259rini qoruyaraq, o yaln\u0131z xalq\u0131n m\u0259n\u0259viyyat\u0131 il\u0259 ya\u015fam\u0131rd\u0131, h\u0259m d\u0259 Mirz\u0259 C\u0259lil v\u0259 Mirz\u0259 \u018fl\u0259kb\u0259r Sabir \u0259n\u0259n\u0259l\u0259rin\u0259 s\u0259daq\u0259tini n\u00fcmayi\u015f etdirirdi. \u00c7\u00fcnki h\u0259r bir xalq\u0131n k\u00f6k\u00fc v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259ti ana laylas\u0131ndan, torpa\u011fa ba\u011fl\u0131l\u0131qdan v\u0259 ana dilin\u0259 m\u0259h\u0259bb\u0259td\u0259n ba\u015flay\u0131r. Dilin \u015f\u0259r\u0259fini qorumaq \u2013 milli m\u0259d\u0259niyy\u0259tin v\u0259 tarixin ke\u015fiyind\u0259 durmaq dem\u0259kdir. Yaz\u0131\u00e7\u0131 vur\u011fulay\u0131r: dil \u2013 yaln\u0131z d\u00fcn\u0259nimiz v\u0259 bu g\u00fcn\u00fcm\u00fcz deyil, h\u0259m d\u0259 sabah\u0131m\u0131z v\u0259 \u018fb\u0259diyy\u0259timizdir.<\/p>\n<p>XIX \u0259sr G\u00fcrc\u00fc klassik \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n g\u00f6rk\u0259mli n\u00fcmay\u0259nd\u0259si, \u015fair v\u0259 yaz\u0131\u00e7\u0131 Va\u00e7a P\u015favela haql\u0131 olaraq demi\u015fdi: \u201cDil \u2013 xalq\u0131n anas\u0131d\u0131r.\u201d Reyhan xan\u0131m ona \u201cmin d\u0259f\u0259 t\u0259\u015f\u0259kk\u00fcr!\u201d deyir v\u0259 f\u0259xrl\u0259 qeyd edir ki, qon\u015fu v\u0259 dost g\u00fcrc\u00fcl\u0259r d\u00fcnyada ilk xalq olmu\u015flar ki, 1984-c\u00fc ild\u0259 Tbilisinin m\u0259rk\u0259zind\u0259 ana dilin\u0259 abid\u0259 ucald\u0131blar. H\u0259r il sentyabr ay\u0131nda m\u0259kt\u0259blil\u0259r d\u0259rs ilin\u0259 ana dilin\u0259 v\u0259 V\u0259t\u0259n\u0259 s\u0259daq\u0259t and\u0131 i\u00e7\u0259r\u0259k ba\u015flay\u0131rlar. Bu \u0259n\u0259n\u0259nin bizim \u00f6lk\u0259mizd\u0259 d\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259si n\u0259 q\u0259d\u0259r g\u00f6z\u0259l olard\u0131&#8230;<\/p>\n<p>Reyhan Mirz\u0259zad\u0259, Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n dil v\u0259 \u00fcslubunu t\u0259hlil ed\u0259r\u0259k vur\u011fulay\u0131r ki, \u0259d\u0259bi dil xalq dilinin z\u0259minind\u0259 formala\u015f\u0131r. Xalq dilinin d\u0259qiqliyini, \u015firinliyini v\u0259 s\u0259mimiliyini hiss etdikc\u0259, d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259 v\u0259 ifad\u0259 t\u0259rzi, \u0259s\u0259r\u0259 v\u0259 onu yaradan yaz\u0131\u00e7\u0131ya olan sevgi daha da g\u00fccl\u0259nir. \u00c7\u00fcnki s\u00f6z \u2013 fikrin ifad\u0259 vasit\u0259sidir v\u0259 onun m\u0259nas\u0131, el\u0259 fikrin \u00f6z\u00fc kimi, sonsuzdur. S\u00f6z m\u00fcxt\u0259lif r\u0259ngl\u0259rd\u0259 v\u0259 t\u0259r\u0259fl\u0259rd\u0259 g\u00f6r\u00fcn\u0259 bil\u0259r, lakin onun m\u0259nas\u0131na do\u011fru pill\u0259-pill\u0259 y\u00fcks\u0259lm\u0259k, h\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n baxmaq v\u0259 mahiyy\u0259tini tam a\u00e7maq \u2013 q\u0259l\u0259m sahibi \u00fc\u00e7\u00fcn b\u00f6y\u00fck istedad v\u0259 d\u0259rin z\u0259ka t\u0259l\u0259b edir.<\/p>\n<\/div>\n<div dir=\"auto\"><\/div>\n<div dir=\"auto\">\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-52069\" src=\"https:\/\/azerbaycan.media\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/IMG-20250910-WA0001-1024x1024.jpg\" alt=\"\" width=\"1024\" height=\"1024\" srcset=\"https:\/\/azerbaycan.media\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/IMG-20250910-WA0001-1024x1024.jpg 1024w, https:\/\/azerbaycan.media\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/IMG-20250910-WA0001-768x768.jpg 768w, https:\/\/azerbaycan.media\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/IMG-20250910-WA0001.jpg 1208w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/p>\n<p>T\u0259sad\u00fcfi deyil ki, m\u00fc\u0259llif qeyd edir: art\u0131q 50 ild\u0259n \u00e7oxdur ki, XX \u0259sr Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n \u00f6yr\u0259nilm\u0259si v\u0259 t\u0259drisi Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin elmi v\u0259 pedaqoji f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 \u0259saslan\u0131r.<\/p>\n<p>Yaz\u0131\u00e7\u0131n\u0131n dan\u0131lmaz xidm\u0259tl\u0259rind\u0259n biri d\u0259 odur ki, Mir C\u0259lal Pa\u015fayev F\u00fczulinin yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 haqq\u0131nda ilk monoqrafiyalardan birini yazm\u0131\u015fd\u0131r. 1940-c\u0131 ild\u0259 q\u0259l\u0259m\u0259 al\u0131nan \u201cF\u00fczulinin poetik x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259ri\u201d adl\u0131 kitab m\u00fc\u0259llifin doktorluq dissertasiyas\u0131 olmu\u015fdur. Bu t\u0259dqiqatda F\u00fczulinin b\u0259dii d\u00fcnyag\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc, poetik dili, xalq dilind\u0259n istifad\u0259 t\u0259rzi, t\u0259svir v\u0259 ifad\u0259 vasit\u0259l\u0259ri, lirik m\u0259zmunu v\u0259 poetikas\u0131 geni\u015f \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259hlil edilmi\u015fdir. Sonradan Mir C\u0259lal bu monoqrafiyan\u0131 yenid\u0259n i\u015fl\u0259y\u0259r\u0259k 1958-ci ild\u0259 \u201cF\u00fczuli yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131\u201d ad\u0131 il\u0259 n\u0259\u015fr etdirmi\u015fdir.<\/p>\n<p>Mir C\u0259lal Pa\u015fayevi Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnasl\u0131\u011f\u0131nda x\u00fcsusi m\u00f6vqey\u0259 y\u00fcks\u0259ld\u0259n \u0259s\u0259rl\u0259rd\u0259n biri d\u0259 1947-ci ild\u0259 yazd\u0131\u011f\u0131 \u201cAz\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131nda \u0259d\u0259bi m\u0259kt\u0259bl\u0259r (1905\u20131917)\u201d adl\u0131 monoqrafiyad\u0131r. Bu d\u00f6vr\u00fcn \u0259d\u0259biyyat m\u0259nz\u0259r\u0259sini h\u0259rt\u0259r\u0259fli \u0259ks etdir\u0259n bu maraql\u0131 t\u0259dqiqat m\u00fc\u0259llif\u0259 filologiya elml\u0259ri doktoru elmi d\u0259r\u0259c\u0259sini qazand\u0131rm\u0131\u015fd\u0131r. XX \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259ki \u0259d\u0259bi h\u0259r\u0259kat\u0131n inki\u015faf istiqam\u0259tl\u0259rini v\u0259 yarad\u0131c\u0131l\u0131q probleml\u0259rini ara\u015fd\u0131ran el\u0259 bir alim yoxdur ki, bu monoqrafiyadan faydalanmas\u0131n. Reyhan xan\u0131m yaz\u0131r ki, bu fikri XX \u0259srin n\u00fcfuzlu t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar\u0131ndan M\u0259mm\u0259d C\u0259f\u0259r C\u0259f\u0259rov, \u018fziz Mir\u0259hm\u0259dov, Kamal Tal\u0131bzad\u0259 v\u0259 ba\u015fqalar\u0131n\u0131n \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 Mir C\u0259lal\u0131n sitatlar\u0131na rast g\u0259lm\u0259k d\u0259 t\u0259sdiql\u0259yir. El\u0259 buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 o d\u00f6vrd\u0259 elmi dair\u0259l\u0259rd\u0259 bel\u0259 bir deyim yay\u0131lm\u0131\u015fd\u0131: \u201cH\u0259r k\u0259s Mir C\u0259lal\u0131n \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259n bir qa\u015f\u0131q g\u00f6t\u00fcr\u00fcb.\u201d<\/p>\n<p>Mir C\u0259lal Pa\u015fayev he\u00e7 zaman y\u00fcks\u0259k titullara, elmi adlara can atmam\u0131\u015f, \u00f6z\u00fcn\u00fc ucaldan davran\u0131\u015flardan uzaq olmu\u015fdur. Onun yeti\u015fdirdiyi b\u00f6y\u00fck alim ordusu \u2013 bu insan\u0131n elmi inki\u015faf s\u0259viyy\u0259sinin \u0259n parlaq g\u00f6st\u0259ricisidir. Mir C\u0259lal\u0131n bir \u0259s\u0259rind\u0259 bel\u0259 bir epiqraf yer al\u0131r: \u201cB\u0259zi ulduzlar ki\u00e7ik g\u00f6r\u00fcn\u00fcr, \u00e7\u00fcnki onlar \u00e7ox y\u00fcks\u0259kd\u0259dir\u2026\u201d<\/p>\n<p>Mir C\u0259lal\u0131n h\u0259r m\u00f6vqeyi, h\u0259r add\u0131m\u0131 yaln\u0131z h\u0259qiq\u0259t, \u0259dal\u0259t v\u0259 humanizm \u00f6l\u00e7\u00fcl\u0259ri il\u0259 qiym\u0259tl\u0259ndirilirdi. El\u0259 buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 onun yetirm\u0259si olmu\u015f ist\u0259nil\u0259n aliml\u0259 s\u00f6hb\u0259t zaman\u0131, ham\u0131 eyni m\u0259ntiq\u0259 \u0259saslanaraq, eyni faktlarla onu xat\u0131rlay\u0131r v\u0259 \u00f6z m\u00fc\u0259llimind\u0259n sevgi il\u0259 dan\u0131\u015f\u0131r.<\/p>\n<p>Elmi \u0259s\u0259rl\u0259rin m\u00fc\u0259llifi \u0259slind\u0259 x\u00fcsusi bir h\u0259yat m\u0259kt\u0259bi yaratm\u0131\u015fd\u0131 \u2013 ail\u0259 m\u0259kt\u0259bi. \u00c7\u00fcnki Mir C\u0259lal ail\u0259 d\u0259y\u0259rl\u0259rini \u00f6z varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n m\u00fcq\u0259dd\u0259s s\u00fctunu kimi uca tuturdu. O, \u00f6vladlar\u0131n\u0131 ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 d\u00f6vr \u00fc\u00e7\u00fcn deyil, onlar\u0131n ya\u015fayaca\u011f\u0131 g\u0259l\u0259c\u0259k zaman \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259rbiy\u0259 edirdi. Bu is\u0259 onun pedaqoq v\u0259 t\u0259rbiy\u0259\u00e7i kimi b\u00f6y\u00fck uzaqg\u00f6r\u0259nliyinin t\u0259zah\u00fcr\u00fc idi.<\/p>\n<p>Mir C\u0259lal \u00f6z g\u00f6z\u0259l ail\u0259sinin b\u00f6y\u00fck r\u0259hb\u0259ri idi \u2013 ail\u0259 adl\u0131 ki\u00e7ik bir d\u00f6vl\u0259tin ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131. Amma o zaman \u00f6z\u00fc d\u0259 bilmirdi ki, bu ki\u00e7ik d\u00f6vl\u0259tin i\u00e7ind\u0259 art\u0131q g\u0259l\u0259c\u0259k b\u00f6y\u00fck d\u00f6vl\u0259t \u00fc\u00e7\u00fcn yeti\u015f\u0259n b\u00f6y\u00fck aliml\u0259r, siyas\u0259t\u00e7il\u0259r, diplomatlar v\u0259 ictimai xadiml\u0259r b\u00f6y\u00fcy\u00fcr.<\/p>\n<p>O, \u00f6vladlar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259m t\u0259bii ata, h\u0259m d\u0259 m\u0259n\u0259vi ata idi. Onun \u00f6vladlar\u0131 onu ail\u0259 ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131, dost v\u0259 d\u0259rin d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259li alim kimi uca v\u0259 \u00fclvi bir sevgi il\u0259 sevirdil\u0259r. Onlar\u0131n yadda\u015f\u0131nda sevimli atalar\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 tarix v\u0259 n\u0259sill\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259y\u0259rli, maraql\u0131 v\u0259 qiym\u0259tli xatir\u0259l\u0259r qorunub saxlan\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r \u2013 bu xatir\u0259l\u0259ri oxumaq is\u0259 ayr\u0131 bir z\u00f6vq verir!<\/p>\n<p>Reyhan Mirz\u0259zad\u0259nin Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin \u015f\u0259xsiyy\u0259ti v\u0259 yarad\u0131c\u0131l\u0131q x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259ri haqq\u0131nda yazd\u0131\u011f\u0131 m\u00f6ht\u0259\u015f\u0259m m\u0259qal\u0259 yaz\u0131\u00e7\u0131n\u0131n sevimli q\u0131z\u0131 Adib\u0259 xan\u0131m\u0131n xatir\u0259l\u0259ri il\u0259 tamamlan\u0131r. Adib\u0259 xan\u0131m\u0131n xarakterind\u0259 atas\u0131n\u0131n b\u00f6y\u00fckl\u00fcy\u00fcn\u00fc xat\u0131rladan cizgil\u0259r vard\u0131: \u201cTez-tez soru\u015furlar, g\u00f6r\u0259s\u0259n Mir C\u0259lal m\u00fc\u0259llim v\u0259siyy\u0259t qoyubmu&#8230; Onun b\u00fct\u00fcn h\u0259yat\u0131 v\u0259siyy\u0259t idi. \u00c7\u00fcnki o, birc\u0259 yanl\u0131\u015f add\u0131m bel\u0259 atmad\u0131 v\u0259 el\u0259 ya\u015fad\u0131 ki, ona baxmaq, ondan \u00f6yr\u0259nm\u0259k v\u0259 d\u0259rs g\u00f6t\u00fcrm\u0259k kifay\u0259t edirdi!\u201d<\/p>\n<p>Frans\u0131z yaz\u0131\u00e7\u0131s\u0131 L\u00fcsien Arrea demi\u015fdi ki, b\u00f6y\u00fck insanlar\u0131n h\u0259yat\u0131 onlar\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcnd\u0259n sonra ba\u015flay\u0131r. Mir C\u0259lal\u0131n \u0259sl h\u0259yat\u0131 da m\u0259hz o andan ba\u015flad\u0131 \u2013 28 sentyabr 1978-ci il, saat 01:50-d\u0259&#8230;<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>Az\u0259rbaycan.media<\/strong><\/span><\/p>\n<div class=\"yj6qo\"><\/div>\n<div class=\"adL\"><\/div>\n<div><\/div>\n<\/div>\n<div class=\"adL\"><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"WhmR8e\" data-hash=\"0\"><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"ajx\"><\/div>\n<\/div>\n<div class=\"gA gt acV\">\n<div class=\"gB xu\">\n<div class=\"mVCoBd\"><\/div>\n<div class=\"ip iq\">\n<div class=\"bJvOmf\"><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Af\u0259t \u0130slam Reyhan Mirz\u0259zad\u0259: &#8220;Dil \u2013 yaln\u0131z d\u00fcn\u0259nimiz v\u0259 bu g\u00fcn\u00fcm\u00fcz deyil, h\u0259m d\u0259 sabah\u0131m\u0131z v\u0259 \u0259b\u0259diyy\u0259timizdir\u2026&#8221;B\u00f6y\u00fck \u015f\u0259xsiyy\u0259tl\u0259rd\u0259n biri bir zamanlar demi\u015fdi: \u201c\u018fd\u0259biyyat \u0259b\u0259diyy\u0259ti bir anl\u0131\u011fa \u00e7evirir, an\u0131 is\u0259 \u0259b\u0259diyy\u0259t\u0259\u2026\u201d&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":52426,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[63,1],"tags":[],"class_list":["post-52066","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dbiyyat","category-manset"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/52066","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=52066"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/52066\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":52432,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/52066\/revisions\/52432"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/52426"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=52066"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=52066"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=52066"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}