{"id":50991,"date":"2025-08-31T16:15:50","date_gmt":"2025-08-31T12:15:50","guid":{"rendered":"https:\/\/azerbaycan.media\/?p=50991"},"modified":"2025-08-31T16:24:37","modified_gmt":"2025-08-31T12:24:37","slug":"s%c9%99hn%c9%99nin-z%c9%99rif-ruhu-fuad-bil%c9%99suvarli-yazir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/azerbaycan.media\/?p=50991","title":{"rendered":"S\u0259hn\u0259nin z\u0259rif ruhu&#8230;- Fuad Bil\u0259suvarl\u0131 yaz\u0131r"},"content":{"rendered":"<p><span id=\"news_detail\" class=\"short\"><em><strong>\/Bu yaz\u0131m\u0131 Xalq artisti, Prezidentin f\u0259rdi t\u0259qa\u00fcd\u00e7\u00fcs\u00fc, Bak\u0131 Xoreoqrafiya Akademiyas\u0131n\u0131n prorektoru, dosent, baletmeystr T\u0259ran\u0259 Muradovan\u0131n s\u0259n\u0259td\u0259ki 60 illik \u00f6m\u00fcr yoluna \u2014 onun yubileyin\u0259 ehtiramla h\u0259sr edir\u0259m.\\<\/strong><\/em><\/span><\/p>\n<p><b><span style=\"color: #ff0000;\">Az\u0259rbaycan r\u0259qs s\u0259n\u0259tinin inc\u0259 simas\u0131 \u2013 T\u0259ran\u0259 Muradova<\/span><br \/>\n<\/b><\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan r\u0259qsin\u0259 sevgi a\u015f\u0131layan, onu d\u00fcnya s\u0259hn\u0259l\u0259rind\u0259 tan\u0131dan v\u0259 say\u011f\u0131 qazand\u0131ran s\u0259n\u0259t f\u0259daisi \u2013 T\u0259ran\u0259 H\u00fcseyn q\u0131z\u0131 Muradova. 1965-ci il avqustun 6-da Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 d\u00fcnyaya g\u00f6z a\u00e7an T\u0259ran\u0259 xan\u0131m, yaln\u0131z r\u0259qqas\u0259 deyil. O, h\u0259r bir h\u0259r\u0259k\u0259ti il\u0259 millilik ruhunu ya\u015fadan, s\u0259hn\u0259d\u0259 tarix yazan baletmeyster v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259t el\u00e7isidir. Onun r\u0259qsl\u0259ri t\u0259kc\u0259 estetik deyil, ruhun dilidir \u2013 s\u0259hn\u0259d\u0259 dan\u0131\u015fan bir xal\u00e7a nax\u0131\u015f\u0131 kimi.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><b>S\u0259n\u0259t\u0259 aparan yol<\/b><\/span><\/p>\n<p>U\u015faql\u0131qdan q\u0259lbind\u0259 k\u00f6k salan r\u0259qs e\u015fqi, T\u0259ran\u0259 Muradovan\u0131 s\u0259n\u0259tin be\u015fiyin\u0259 \u2013 Bak\u0131 Xoreoqrafiya M\u0259kt\u0259bin\u0259 apar\u0131r (1974\u20131983). Orada s\u0259hn\u0259nin sehrin\u0259 ilk add\u0131mlar\u0131n\u0131 at\u0131r, ritml\u0259 n\u0259f\u0259s alma\u011fa ba\u015flay\u0131r. Ard\u0131nca Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t \u0130nc\u0259s\u0259n\u0259t Universitetind\u0259 (1991\u20131995) t\u0259hsilini davam etdir\u0259r\u0259k s\u0259n\u0259t yollar\u0131n\u0131 daha da geni\u015fl\u0259ndirir. Lakin onun maraq dair\u0259si t\u0259kc\u0259 inc\u0259s\u0259n\u0259tl\u0259 m\u0259hdudla\u015fm\u0131r \u2013 Rusiya D\u00f6vl\u0259t Sosial Universitetind\u0259 h\u00fcquq ixtisas\u0131na yiy\u0259l\u0259n\u0259r\u0259k (2004\u20132008), h\u0259m d\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259nin inc\u0259likl\u0259rin\u0259 boylan\u0131r. O, h\u0259m ruhun, h\u0259m a\u011fl\u0131n yol\u00e7usudur.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><b>S\u0259hn\u0259nin n\u0259f\u0259si v\u0259 balet ustal\u0131\u011f\u0131<\/b><\/span><\/p>\n<p>1982-ci ild\u0259n Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t R\u0259qs Ansambl\u0131nda ifa\u00e7\u0131 kimi s\u0259hn\u0259y\u0259 q\u0259d\u0259m qoyan T\u0259ran\u0259 Muradova, o andan etibar\u0259n bu s\u0259n\u0259t\u0259 yeni bir n\u0259f\u0259s, yeni bir ruh g\u0259tirir. Onun h\u0259r add\u0131m\u0131 s\u0259hn\u0259nin s\u00fckutunu pozan ritm, h\u0259r h\u0259r\u0259k\u0259ti is\u0259 tarix\u0259 yaz\u0131lan bir nax\u0131\u015f olur. 1995\u20132016-c\u0131 ill\u0259r aral\u0131\u011f\u0131nda ansambl\u0131n baletmeysteri kimi y\u00fczl\u0259rl\u0259 tama\u015faya imzas\u0131n\u0131 at\u0131r, milli r\u0259qs\u0259 dramaturji d\u0259rinlik, estetik inc\u0259lik b\u0259x\u015f edir. Onun qurdu\u011fu \u201cVa\u011fzal\u0131\u201d, \u201cMirz\u0259yi\u201d kimi r\u0259qsl\u0259r folklorun s\u0259das\u0131n\u0131 yeni s\u0259hn\u0259 bax\u0131\u015flar\u0131 il\u0259 birl\u0259\u015fdir\u0259r\u0259k, milli irs\u0259 t\u0259rav\u0259tli bir ritm g\u0259tirir \u2014 ke\u00e7mi\u015fin ruhunu g\u0259l\u0259c\u0259yin add\u0131m\u0131nda ya\u015fad\u0131r. T\u0259ran\u0259 xan\u0131m h\u0259m d\u0259 Az\u0259rbaycan-sovet xalq r\u0259qqas\u0131 v\u0259 xoreoqraf\u0131 \u018flibaba Abdullayevin qurulu\u015f verdiyi &#8220;Naz el\u0259m\u0259&#8221; r\u0259qsini d\u0259 pe\u015f\u0259karcas\u0131na oynay\u0131b.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><b>D\u00fcnya s\u0259hn\u0259l\u0259rind\u0259 Az\u0259rbaycan s\u0259das\u0131<\/b><\/span><\/p>\n<p>T\u0259ran\u0259 Muradova yaln\u0131z v\u0259t\u0259n s\u0259hn\u0259sind\u0259 deyil, Avstriyan\u0131n z\u0259rif salonlar\u0131nda, Rusiyan\u0131n s\u0259n\u0259t dolu p\u0259r\u0259sti\u015f m\u0259kanlar\u0131nda, Belarusun s\u0259mimi tama\u015falar\u0131nda, T\u00fcrkiy\u0259nin m\u0259d\u0259niyy\u0259tl\u0259 n\u0259f\u0259s alan s\u0259hn\u0259l\u0259rind\u0259 v\u0259 Birl\u0259\u015fmi\u015f \u018fr\u0259b \u018fmirlikl\u0259rinin ucal\u0131\u011fa meyilli salonlar\u0131nda da Az\u0259rbaycan m\u0259d\u0259niyy\u0259tinin n\u0259cib s\u0259das\u0131n\u0131 s\u0259sl\u0259ndirib. O, milli r\u0259qsimizin ah\u0259ngini beyn\u0259lxalq auditoriyalara t\u0259qdim ed\u0259r\u0259k, sad\u0259c\u0259 bir r\u0259qs g\u00f6st\u0259rm\u0259mi\u015f \u2014 bir xalq\u0131n ritmini, ruhunu, tarixini ya\u015fatm\u0131\u015fd\u0131r. T\u0259cr\u00fcb\u0259 d\u0259rsl\u0259ri il\u0259 r\u0259qs\u0259 olan yana\u015fmalar\u0131 d\u0259yi\u015fmi\u015f, h\u0259r add\u0131m\u0131yla ruhun dilini t\u0259lqin etmi\u015fdir.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><b>G\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 k\u00f6kl\u0259n\u0259n add\u0131mlar \u2013 n\u0259sill\u0259r\u0259 t\u00f6hf\u0259<\/b><\/span><\/p>\n<p>2016-c\u0131 ild\u0259n Bak\u0131 Xoreoqrafiya Akademiyas\u0131nda xarici \u0259laq\u0259l\u0259r \u00fczr\u0259 prorektor v\u0259zif\u0259sind\u0259 \u00e7al\u0131\u015fan T\u0259ran\u0259 Muradova, yaln\u0131z idar\u0259\u00e7i deyil \u2014 o, g\u0259nc istedadlar\u0131n ruhunu oyadan bir s\u0259n\u0259t memar\u0131d\u0131r. Onun r\u0259hb\u0259rliyi alt\u0131nda \u201cS\u0259yyah\u201d v\u0259 \u201cOdlar Yurdu\u201d r\u0259qs ansambllar\u0131 yeni n\u0259sill\u0259r\u0259 s\u0259hn\u0259nin sehrini, ritmin sirrini, ruhun d\u0259rinliyini t\u0259lqin edir. H\u0259r u\u015faq add\u0131m\u0131 onun toxumu il\u0259 b\u00f6y\u00fcy\u00fcr, h\u0259r yeniyetm\u0259 h\u0259r\u0259k\u0259tind\u0259 bir m\u0259d\u0259niyy\u0259t q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m\u0131 yan\u0131r. T\u0259ran\u0259 xan\u0131m, g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 do\u011fru uzanan r\u0259qs yolunun i\u015f\u0131q sa\u00e7an b\u0259l\u0259d\u00e7isidir.<\/p>\n<p><b><span style=\"color: #ff0000;\">R\u0259qs \u2013 Ruhun dil\u0259 g\u0259lm\u0259sidir<\/span><br \/>\n<\/b><\/p>\n<p>Bir s\u0259hn\u0259 t\u0259s\u0259vv\u00fcr et: s\u00fckutun i\u00e7ind\u0259 s\u0259sl\u0259r p\u0131\u00e7\u0131lday\u0131r, i\u015f\u0131qlar k\u00f6lg\u0259l\u0259rl\u0259 s\u00f6hb\u0259t\u0259 dal\u0131r, T\u0259ran\u0259 Muradova is\u0259 zamanla tarix aras\u0131nda bir k\u00f6rp\u00fc salaraq, add\u0131mlar\u0131yla ke\u00e7mi\u015fi bu g\u00fcn\u0259 da\u015f\u0131y\u0131r. H\u0259r h\u0259r\u0259k\u0259tind\u0259 unudulmu\u015f bir na\u011f\u0131l\u0131n q\u0259lb d\u00f6y\u00fcnt\u00fcs\u00fc titr\u0259yir; onun s\u0259n\u0259ti g\u00f6zl\u0259r\u0259 xitab ed\u0259n vizual bir harmoniya deyil yaln\u0131z \u2014 o, xalq\u0131n iztirab\u0131n\u0131, sevincini, ruhunun d\u0259rinlikl\u0259rini b\u0259d\u0259n dili il\u0259 dan\u0131\u015fan bir s\u0259n\u0259t manifestidir.<\/p>\n<p>Baletmeyster olmaq \u2014 yaln\u0131z kompozisiya yaratmaq deyil, ruhlara r\u0259hb\u0259rlik etm\u0259kdir. T\u0259ran\u0259 xan\u0131m bu rolu s\u0259hn\u0259nin arxas\u0131ndan istiqam\u0259t verm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn deyil, g\u0259nc istedadlar\u0131n i\u00e7 d\u00fcnyas\u0131na toxunmaq, onlar\u0131 \u00f6z k\u00f6kl\u0259ri il\u0259 tan\u0131\u015f etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn ya\u015fay\u0131r. H\u0259r bir g\u0259nc r\u0259qqas\u0259ni \u0259li il\u0259 tutaraq, onu milli ruhun q\u0259hr\u0259man\u0131na, s\u0259hn\u0259 eposunun bir simvoluna \u00e7evirir.<\/p>\n<p><b><span style=\"color: #ff0000;\">Qurulu\u015fdan qurulu\u015fa \u2013 estetik f\u0259ls\u0259f\u0259<\/span><br \/>\n<\/b><\/p>\n<p>T\u0259ran\u0259 Muradovan\u0131n s\u0259hn\u0259 qurulu\u015flar\u0131nda forma yaln\u0131z estetik bir \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259 deyil \u2014 o, ruhun t\u0259c\u0259ss\u00fcm\u00fcd\u00fcr. \u201cMirz\u0259yi\u201dnin miskin ah\u0259ngi, \u201cSar\u0131 g\u0259lin\u201din inc\u0259 h\u0259sr\u0259ti, \u201cAz\u0259rbaycan ell\u0259ri\u201dnin f\u0259r\u0259hli ritmi il\u0259 toxunmu\u015f s\u0259hn\u0259l\u0259r, sad\u0259c\u0259 izl\u0259n\u0259n tama\u015falar deyil \u2014 onlar tarixl\u0259 duy\u011funun diliyl\u0259 yaz\u0131lan essel\u0259rdir. H\u0259r bir qurulu\u015f bir duy\u011funun oyan\u0131\u015f\u0131, bir yadda\u015f\u0131n s\u00fckutdan \u00e7\u0131xmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Onun \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 s\u00fckut dan\u0131\u015f\u0131r, h\u0259r\u0259k\u0259t dua edir, ritm is\u0259 unutmaqda olan yadda\u015f\u0131 oyad\u0131r. Bu r\u0259qsl\u0259r \u2013 s\u0259hn\u0259d\u0259ki h\u0259r titr\u0259y\u0259n add\u0131m \u2013 biz\u0259 bizi xat\u0131rlad\u0131r. T\u0259ran\u0259 xan\u0131m b\u0259dii s\u0259hn\u0259ni milli bir etiraf meydan\u0131na \u00e7evirir \u2013 bizi biz ed\u0259n inc\u0259likl\u0259r, d\u0259rinlikl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn. O, s\u0259n\u0259tin s\u0259hn\u0259d\u0259 deyil, ruhda ba\u015f verdiyini s\u00fcbut edir.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><b>Daxili iqlim \u2013 r\u0259qsin ruhu<\/b><\/span><\/p>\n<p>H\u0259r bir s\u0259n\u0259tkar\u0131n i\u00e7ind\u0259 bir iqlim var \u2014 T\u0259ran\u0259 Muradovan\u0131n iqlimi is\u0259 h\u00fczurla t\u0259nt\u0259n\u0259nin harmoniyas\u0131d\u0131r. Onun s\u0259hn\u0259y\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131 bir bayram \u015fovu deyil, daxild\u0259n g\u0259l\u0259n s\u00fckutlu bir \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015fd\u0131r. H\u0259r add\u0131m\u0131nda ruhun titr\u0259yi\u015fi duyulur, h\u0259r h\u0259r\u0259k\u0259tind\u0259 i\u00e7 d\u00fcnyan\u0131n \u00f6z\u00fcn\u00fc s\u0259sl\u0259ndirm\u0259si. O, tama\u015fa\u00e7\u0131ya \u00f6z\u00fcn\u00fc tan\u0131tmaz; \u0259ksin\u0259, xalq\u0131n ruhunu \u00f6z varl\u0131\u011f\u0131nda t\u0259c\u0259ss\u00fcm etdir\u0259r\u0259k s\u0259hn\u0259y\u0259 \u00e7\u0131xarar. Bir fiqur kimi deyil, bir xalq\u0131n ya\u015fant\u0131s\u0131 kimi g\u00f6r\u00fcn\u00fcr. Onun r\u0259qsi bir b\u0259d\u0259n h\u0259r\u0259k\u0259ti deyil \u2014 daxili iqlimin s\u0259hn\u0259 dilind\u0259 dan\u0131\u015fmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/aia.az\/uploads\/posts\/2025-08\/whatsapp-gorsel-2025-08-04-saat-09_29_12_4480c373.jpg\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><b>Va\u011fzal\u0131 \u2013 bir add\u0131m, bir dua<\/b><\/span><\/p>\n<p>Bir s\u0259s qalx\u0131r \u2014 n\u0259 tam \u015f\u0259nlik, n\u0259 d\u0259 h\u00fcz\u00fcn; sanki hissl\u0259rin aras\u0131ndan s\u00fcz\u00fcl\u00fcb g\u0259lir. T\u0259ran\u0259 Muradovan\u0131n s\u0259hn\u0259 qurulu\u015funda \u201cVa\u011fzal\u0131\u201d, qad\u0131n ruhunun dua ed\u0259n barmaqlar\u0131, g\u00f6z ya\u015f\u0131na qar\u0131\u015fan g\u00fcl\u00fc\u015f\u00fc, s\u00fckut i\u00e7ind\u0259 ucalan bir arzu kimi s\u0259sl\u0259nir. Bu r\u0259qs \u2013 ke\u00e7idin notlar\u0131d\u0131r, bir taleyin astanas\u0131nda at\u0131lan add\u0131mlard\u0131r.<\/p>\n<p>Burada g\u0259nc bir q\u0131z g\u0259lin olur, analar g\u00f6zl\u0259riyl\u0259 o\u011fullar\u0131n\u0131 yola sal\u0131r, xalq is\u0259 bu h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259rin ritmind\u0259 min illik dua p\u0131\u00e7\u0131lt\u0131lar\u0131n\u0131 xat\u0131rlay\u0131r. T\u0259ran\u0259 xan\u0131m bu s\u0259hn\u0259ni sad\u0259c\u0259 canland\u0131rm\u0131r \u2014 o, xalq yadda\u015f\u0131n\u0131n s\u0259tirl\u0259rini b\u0259d\u0259nl\u0259 oxuyur, ad\u0259t v\u0259 arzular\u0131n ah\u0259ngini poetik bir ritml\u0259 dil\u0259 g\u0259tirir. \u201cVa\u011fzal\u0131\u201d onun qurulu\u015funda yaln\u0131z bir r\u0259qs deyil \u2014 q\u0259lbin ke\u00e7id m\u0259rasimi, ruhun dua il\u0259 add\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 yol olur.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><b>H\u0259r d\u00f6n\u00fc\u015f \u2013 bir qorxu, bir \u00fcmid. H\u0259r add\u0131m \u2013 bir xatir\u0259, bir v\u0259d\u0259<br \/>\n<\/b><\/span><\/p>\n<p>T\u0259ran\u0259 Muradovan\u0131n qurulu\u015funda \u201cVa\u011fzal\u0131\u201d sad\u0259c\u0259 bir s\u0259hn\u0259 deyil \u2014 o, duy\u011fular\u0131n s\u0259ssiz etiraf\u0131, tarixl\u0259 zaman\u0131n i\u00e7-i\u00e7\u0259 s\u0131\u011fal \u00e7\u0259kdiyi anl\u0131q titr\u0259yi\u015fdir. S\u0259hn\u0259 h\u0259r\u0259k\u0259t\u0259 g\u0259l\u0259nd\u0259 torpa\u011f\u0131n \u00f6z\u00fc titr\u0259yir, zaman bir anl\u0131q geri \u00e7\u0259kilir v\u0259 xalq i\u00e7ind\u0259ki k\u00f6k\u00fcn\u0259 d\u00f6n\u00fcr. Burada h\u0259r d\u00f6n\u00fc\u015f, taley\u0259 veril\u0259n bir v\u0259d; h\u0259r add\u0131m, yadda\u015f\u0131n p\u0131\u00e7\u0131lt\u0131s\u0131d\u0131r. Bu r\u0259qs milli ruhun s\u0259hn\u0259d\u0259 dua il\u0259 dan\u0131\u015fan formas\u0131na \u00e7evrilir \u2014 sanki s\u00fckut \u00f6z\u00fc dan\u0131\u015f\u0131r, ritm is\u0259 tarix\u0259 toxunur.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><b>Va\u011fzal\u0131: Qad\u0131n ruhunun ged\u0259n add\u0131m\u0131, qalan s\u0259ssizliyi<\/b><\/span><\/p>\n<p>R\u0259qs ba\u015flay\u0131r&#8230; yox, \u0259slind\u0259 s\u0259ssizlik \u00f6z s\u00f6z\u00fcn\u00fc dem\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131r.<br \/>\n\u201cVa\u011fzal\u0131\u201d s\u0259hn\u0259y\u0259 \u00e7\u0131x\u0131r \u2014 bir q\u0131z\u0131n u\u015faql\u0131qdan qad\u0131nl\u0131\u011fa ke\u00e7idini yazan add\u0131m, ilk bax\u0131\u015fda veril\u0259n \u00f6m\u00fcr boyu v\u0259d\u0259 b\u0259nz\u0259yir.<br \/>\nOnun duru\u015fu \u201cget\u201d deyir, g\u00f6zl\u0259ri is\u0259 \u201cqal\u201d p\u0131\u00e7\u0131lday\u0131r.<br \/>\nBurada qad\u0131n ruhu iki zamana b\u0259rab\u0259r titr\u0259yir \u2014 bir add\u0131m\u0131 il\u0259 yola d\u00fc\u015f\u00fcr, amma h\u0259r\u0259k\u0259ti il\u0259 bir dua gerid\u0259 qoyur.<br \/>\nBir bax\u0131\u015f\u0131 il\u0259 qal\u0131r, amma i\u00e7ind\u0259n bir \u00f6m\u00fcrl\u00fck ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131 yola sal\u0131r.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/aia.az\/uploads\/posts\/2025-08\/whatsapp-gorsel-2025-08-04-saat-09_29_12_1c097257.jpg\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p><b>&#8220;<span style=\"color: #ff0000;\">Va\u011fzal\u0131\u201dda r\u0259qs \u2013 bir ke\u00e7id, bir ruhun k\u00f6\u00e7\u00fc<\/span><br \/>\n<\/b><b><\/b><\/p>\n<p>R\u0259qs ba\u015flay\u0131r \u2013 yox, bu sad\u0259c\u0259 bir h\u0259r\u0259k\u0259t deyil.<br \/>\n\u201cVa\u011fzal\u0131\u201dda r\u0259qs, bir ke\u00e7id m\u0259rasimidir:<br \/>\n\u2013 \u018fn\u0259n\u0259nin s\u00fckutundan \u00f6zg\u00fcrl\u00fcy\u00fcn p\u0131\u00e7\u0131lt\u0131s\u0131na,<br \/>\n\u2013 u\u015faq bax\u0131\u015f\u0131ndan qad\u0131n bax\u0131\u015f\u0131na,<br \/>\n\u2013 ana quca\u011f\u0131ndan h\u0259yat\u0131n bilinm\u0259y\u0259n r\u00fczgarlar\u0131na do\u011fru.<\/p>\n<p>Bu ke\u00e7id fiziki bir add\u0131m deyil yaln\u0131z \u2013 o, metafizik bir k\u00f6\u00e7d\u00fcr.<br \/>\nQ\u0131z gedir, amma onun ard\u0131nca ana da gedir, bac\u0131 da, n\u0259n\u0259 d\u0259 \u2013<br \/>\n\u00e7\u00fcnki bir qad\u0131n\u0131n s\u0259hn\u0259d\u0259n yola \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131, bir n\u0259slin yadda\u015f\u0131na k\u00f6\u00e7m\u0259sidir.<br \/>\nBu r\u0259qs \u2013 bir irsin s\u0259hn\u0259y\u0259 d\u00fc\u015f\u0259n k\u00f6lg\u0259si, xalq\u0131n zamanla dan\u0131\u015fan bax\u0131\u015f\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Bu ke\u00e7id yaln\u0131z fiziki deyil \u2014 o metafizik bir k\u00f6\u00e7d\u00fcr.<br \/>\nQ\u0131z getdikc\u0259 ana da gedir, bac\u0131 da, n\u0259n\u0259 d\u0259 \u2014<br \/>\n\u00e7\u00fcnki bir qad\u0131n\u0131n gedi\u015fi bir irsin s\u0259hn\u0259y\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259sidir.<b><\/b><\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\">Gedi\u015f \u2013 \u0259n\u0259n\u0259nin da\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131, qalmaq \u2013 duala\u015fan s\u00fckut<\/span><\/p>\n<p>Ged\u0259n q\u0131z\u0131n \u0259ll\u0259ri r\u0259qs edir \u2014 \u00fcz\u00fcnd\u0259 t\u0259b\u0259ss\u00fcm, g\u00f6zl\u0259rind\u0259 s\u0259ssiz bir qeyri-m\u00fc\u0259yy\u0259nlik.<br \/>\nAdd\u0131mlar\u0131 niyy\u0259t kimi s\u0259hn\u0259y\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcr, d\u00f6n\u00fc\u015fl\u0259ri duala b\u00fcr\u00fcn\u00fcr.<br \/>\nH\u0259r add\u0131m bir dil\u0259kdir, h\u0259r d\u00f6n\u00fc\u015fd\u0259 bir \u201csalamat ol\u201d titr\u0259yi\u015fi gizlidir.<\/p>\n<p>Ana susur. Susmaqla dan\u0131\u015f\u0131r.<br \/>\nQalmaq \u2014 s\u0259hn\u0259nin k\u0259nar\u0131nda dayanmaq deyil yaln\u0131z, qalan ruhun i\u00e7ind\u0259ki t\u0259slimiyy\u0259tin poetik hal\u0131d\u0131r.<br \/>\nAna \u00f6vlad\u0131n\u0131 deyil, \u00f6z u\u015faql\u0131\u011f\u0131n\u0131, bir zaman g\u00fcl\u00fcms\u0259y\u0259n q\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yola sal\u0131r.<br \/>\nO s\u0259hn\u0259d\u0259 dayan\u0131r, s\u0259ssizc\u0259 k\u00f6\u00e7 edir \u2014 o da gedir, amma add\u0131ms\u0131z.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><b>Qad\u0131n ruhunun \u015fifr\u0259si \u2013 \u201cVa\u011fzal\u0131\u201dn\u0131n if\u015fas\u0131<\/b><\/span><\/p>\n<p>T\u0259ran\u0259 Muradovan\u0131n qurulu\u015funda bu r\u0259qs \u2014<br \/>\nqad\u0131n ruhunun s\u0259hn\u0259y\u0259 h\u0259kk olunan kodudur.<br \/>\n\u201cVa\u011fzal\u0131\u201d burada t\u0259kc\u0259 h\u0259r\u0259k\u0259t deyil,<br \/>\ni\u00e7ind\u0259n dan\u0131\u015fan bir monoloqdur.<\/p>\n<p>Q\u0131z s\u0259hn\u0259d\u0259n \u00e7\u0131x\u0131r \u2014 xalq is\u0259 s\u0259hn\u0259nin k\u00f6lg\u0259sind\u0259 qal\u0131r.<br \/>\n\u018fll\u0259r sallan\u0131r, zaman titr\u0259yib dayan\u0131r.<br \/>\nRitm s\u00f6n\u00fcr, lakin dualar\u0131n p\u0131\u00e7\u0131lt\u0131s\u0131 h\u0259l\u0259 d\u0259 s\u0259sl\u0259nir.<br \/>\nBu, yadda\u015f\u0131n s\u0259hn\u0259y\u0259 \u00e7\u0131xmas\u0131d\u0131r \u2014<br \/>\nbir qad\u0131n\u0131n gedi\u015fi il\u0259 tarixin qalan s\u0259das\u0131.<\/p>\n<p><b><span style=\"color: #ff0000;\">Gedi\u015f \u2013 \u0259n\u0259n\u0259nin y\u00fck\u00fc, qalmaq \u2013 dua il\u0259 ya\u015famaq<\/span><br \/>\n<\/b><\/p>\n<p>Ged\u0259n q\u0131z\u0131n \u0259ll\u0259ri r\u0259qs edir \u2014 \u00fcz\u00fcnd\u0259 nazik bir t\u0259b\u0259ss\u00fcm, g\u00f6zl\u0259rind\u0259 bilinm\u0259zliyin duman\u0131.<br \/>\nH\u0259r add\u0131m\u0131 bir niyy\u0259t kimi s\u0259hn\u0259y\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcr, h\u0259r d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc bir dil\u0259yin titr\u0259yi\u015fidir.<br \/>\nR\u0259qsin i\u00e7ind\u0259 \u201csalamat ol\u201d p\u0131\u00e7\u0131lt\u0131s\u0131 \u2014 sanki bir xalq\u0131n minillik duas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Ana dan\u0131\u015fm\u0131r \u2014 amma onun s\u00fckutu \u00f6z s\u0259sini do\u011furur.<br \/>\nO s\u0259hn\u0259nin k\u0259nar\u0131nda dayan\u0131r \u2014 \u00f6vlad\u0131n\u0131 m\u00fc\u015fayi\u0259t etm\u0259kl\u0259 b\u0259rab\u0259r,<br \/>\n\u00f6z ke\u00e7mi\u015fini, \u00f6z q\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 da yol\u00e7u edir.<br \/>\nBu qalmaq, sad\u0259c\u0259 fiziki varl\u0131q deyil \u2014 bir ruhun s\u0259hn\u0259d\u0259 dua olaraq qalmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><b><span style=\"color: #ff0000;\">&#8220;Va\u011fzal\u0131\u201d \u2013 ruhun s\u0259hn\u0259d\u0259 h\u0259kk olunan kodu<\/span><\/b><\/p>\n<p>T\u0259ran\u0259 Muradovan\u0131n qurulu\u015funda \u201cVa\u011fzal\u0131\u201d bir r\u0259qs deyil yaln\u0131z \u2014 qad\u0131n ruhunun s\u0259hn\u0259d\u0259 h\u0259kk olunan \u015fifr\u0259sidir.<br \/>\nBu r\u0259qs dan\u0131\u015fm\u0131r, o p\u0131\u00e7\u0131lday\u0131r.<br \/>\nOnun s\u0259hn\u0259y\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131 bir h\u0259r\u0259k\u0259t deyil,<br \/>\nbir i\u00e7 monoloqun titr\u0259y\u0259n \u0259ks-s\u0259das\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Q\u0131z gedir \u2014 onun ayaq s\u0259sl\u0259rind\u0259 yurdun p\u0131\u00e7\u0131lt\u0131s\u0131 var.<br \/>\nXalq qal\u0131r \u2014 onun bax\u0131\u015flar\u0131nda n\u0259sill\u0259rin titr\u0259y\u0259n xatir\u0259si.<br \/>\nBir \u0259l sallan\u0131r \u2014 s\u0259hn\u0259 bir anl\u0131q donur.<br \/>\nZaman dayan\u0131r \u2014 ritm s\u00fckuta \u00e7evrilir.<br \/>\nRitm dayansa da, dualar s\u0259hn\u0259d\u0259n d\u00fc\u015fm\u00fcr \u2014<br \/>\n\u00e7\u00fcnki bu r\u0259qs bir t\u0259qvim deyil, bir dua kimidir:<br \/>\nba\u015flan\u011f\u0131c da deyil, son da \u2014<br \/>\ns\u0259hn\u0259nin q\u0259lbind\u0259 ya\u015fayan bir \u00f6m\u00fcr kimi.<b><\/b><\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\">R\u0259qsin ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131 \u2013 s\u0259ssizlikd\u0259n do\u011fan \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f<\/span><\/p>\n<p>R\u0259qs ba\u015flay\u0131r \u2014 s\u00fckutun sin\u0259sind\u0259 do\u011fan melodik bir \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f kimi.<br \/>\n\u201cVa\u011fzal\u0131\u201d t\u0259kc\u0259 musiqi deyil, o bir taleyin ritml\u0259 dan\u0131\u015fan izah\u0131d\u0131r.<br \/>\nS\u0259hn\u0259y\u0259 \u00e7\u0131xan qad\u0131n fiquru gedi\u015fl\u0259 qalmaq aras\u0131nda q\u0259rar tutmu\u015f bir ruhun obraz\u0131na \u00e7evrilir.<br \/>\nAdd\u0131mlar\u0131 \u2014 ke\u00e7mi\u015fd\u0259n g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 do\u011fru uzanan bir folklor k\u00f6\u00e7\u00fcn\u00fc da\u015f\u0131y\u0131r.<br \/>\nOnun h\u0259r d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc \u2014 h\u0259m \u00f6zg\u00fcrl\u00fck p\u0131\u00e7\u0131lt\u0131s\u0131, h\u0259m ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131n inc\u0259 s\u0131z\u0131lt\u0131s\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>\u201cVa\u011fzal\u0131\u201d bu qurulu\u015fda, k\u00f6\u00e7\u00fcn poetik dili olur\u2014 bir qurban\u0131n s\u0259ssiz f\u0259ryad\u0131, bir xalq\u0131n ill\u0259r boyu p\u0131\u00e7\u0131ldad\u0131\u011f\u0131 dua.<br \/>\nBu r\u0259qs sanki h\u0259m q\u0131z\u0131n, h\u0259m anan\u0131n, h\u0259m d\u0259 bir zaman\u0131n i\u00e7 monoloqudur.<br \/>\nZaman titr\u0259yir, s\u00fckut dan\u0131\u015f\u0131r, add\u0131mlar is\u0259 biz\u0259 bizi xat\u0131rlad\u0131r.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><b>Qad\u0131n \u2013 gedi\u015f v\u0259 qalma aras\u0131nda titr\u0259y\u0259n metafora<br \/>\n<\/b><\/span><\/p>\n<p>Qad\u0131n gedir\u2026 amma he\u00e7 vaxt tam getmir.<br \/>\nOnun gedi\u015fi fiziki bir ayr\u0131l\u0131q deyil \u2014 ruhun s\u0259hn\u0259d\u0259 dua kimi qalmas\u0131d\u0131r.<br \/>\nO, bax\u0131\u015f\u0131yla yola sal\u0131r, \u0259ll\u0259riyl\u0259 ba\u011f saxlay\u0131r,<br \/>\nsanki h\u0259r h\u0259r\u0259k\u0259ti il\u0259 bir ail\u0259 ba\u011f\u0131n\u0131 qoruyur.<\/p>\n<p>Bir q\u0131z\u0131n aya\u011f\u0131nda c\u0259ng alm\u0131\u015f \u201cVa\u011fzal\u0131\u201d \u2014<br \/>\ntoya ged\u0259n add\u0131m oldu\u011fu q\u0259d\u0259r,<br \/>\nanal\u0131\u011f\u0131n s\u0259ssiz n\u0259\u011fm\u0259sidir.<br \/>\nBu ritmd\u0259, qad\u0131n bir \u00f6mr\u00fc yola sal\u0131r \u2014<br \/>\n\u00f6z ke\u00e7mi\u015fini, q\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131, t\u0259b\u0259ss\u00fcm\u00fcn\u00fc.<br \/>\nOnun gedi\u015fi \u2014 bir ail\u0259nin davam\u0131d\u0131r,<br \/>\nbir yurdun susaraq k\u00f6\u00e7m\u0259sidir.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><b>Ana fiqurunun s\u0259ssiz qalmaq f\u0259ls\u0259f\u0259si<\/b><\/span><\/p>\n<p>Ana s\u0259hn\u0259nin k\u0259nar\u0131nda dayan\u0131r, amma b\u00fct\u00fcn tama\u015fan\u0131n m\u0259rk\u0259zind\u0259 g\u00f6r\u00fcn\u00fcr \u2014 \u00e7\u00fcnki onun susqunlu\u011fu h\u0259r s\u0259sl\u0259n\u0259n ritmd\u0259n daha gur dan\u0131\u015f\u0131r.<br \/>\nOnun t\u0259nhal\u0131\u011f\u0131 dill\u0259nmir, lakin r\u0259qs\u0259 s\u0131\u011f\u0131n\u0131b p\u0131\u00e7\u0131lt\u0131 kimi s\u0259hn\u0259y\u0259 yay\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>Q\u0131z\u0131na \u201cget\u201d demir, \u201csa\u011f ol\u201d da demir \u2014<br \/>\nsad\u0259c\u0259 s\u0259ssiz qalmaqla yola sal\u0131r.<br \/>\n\u00c7\u00fcnki bu s\u0259ssizlik, \u0259slind\u0259, bir \u00f6mr\u00fcn etiraf\u0131d\u0131r.<br \/>\nAna \u2014 g\u0259ncliyini, i\u00e7ind\u0259ki \u00fcmidl\u0259ri, dua ehtiyac\u0131n\u0131 \u2014<br \/>\n\u00f6z barmaqlar\u0131n\u0131n aras\u0131nda titr\u0259y\u0259n bir bax\u0131\u015fla yola sal\u0131r.<br \/>\nBu s\u0259hn\u0259d\u0259 ana dan\u0131\u015fmasa da,<br \/>\nxalq onun s\u00fckutundan \u00f6z ke\u00e7mi\u015fini e\u015fidir.<\/p>\n<p><b><span style=\"color: #ff0000;\">T\u0259ran\u0259 Muradovan\u0131n qurulu\u015fu \u2013 r\u0259qsin i\u00e7 monoloqa \u00e7evrilm\u0259si<\/span><br \/>\n<\/b><\/p>\n<p>Muradovan\u0131n s\u0259hn\u0259sind\u0259 \u201cVa\u011fzal\u0131\u201d sad\u0259c\u0259 ritm deyil \u2014 bir ruhun s\u0259si, qad\u0131n\u0131n \u00f6z i\u00e7ind\u0259n ke\u00e7ib toplumun yadda\u015f\u0131 il\u0259 dan\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131 monoloqdur.<br \/>\nBu r\u0259qs sosial m\u0259tl\u0259bl\u0259rin estetik par\u0131lt\u0131s\u0131na \u00e7evrilir \u2014 bir add\u0131mda k\u00f6\u00e7, bir d\u00f6n\u00fcld\u0259 qalan dua.<\/p>\n<p>Getm\u0259k \u2014 qad\u0131n t\u0259bi\u0259tinin d\u00f6z\u00fcml\u00fc poetikas\u0131d\u0131r,<br \/>\nQalmaq \u2014 xalq\u0131n yadda\u015f\u0131nda t\u00fcst\u00fcl\u0259n\u0259n bir qurban duas\u0131d\u0131r.<br \/>\nBurada h\u0259r s\u00fckut dan\u0131\u015f\u0131r, h\u0259r ritm bir ke\u00e7mi\u015fin titr\u0259yi\u015fidir.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><b>Gedi\u015f f\u0259ls\u0259f\u0259si \u2013 irsin s\u0259hn\u0259y\u0259 \u00e7\u0131xmas\u0131<\/b><\/span><\/p>\n<p>Qad\u0131n\u0131n gedi\u015fi c\u0259miyy\u0259t \u00fc\u00e7\u00fcn yaln\u0131z bir ayr\u0131l\u0131q deyil \u2014 o, bir irsin s\u0259hn\u0259y\u0259 \u00e7\u0131xmas\u0131, bir yadda\u015f\u0131n ritml\u0259 dan\u0131\u015fmas\u0131d\u0131r.<br \/>\nOnun ayaqlar\u0131 t\u0259kc\u0259 musiqinin z\u0259rb\u0259sin\u0259 deyil \u2014 mill\u0259t yadda\u015f\u0131n\u0131n s\u0259ssiz torpa\u011f\u0131na bas\u0131r.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><b>\u201cVa\u011fzal\u0131\u201dda yadda\u015f\u0131n r\u0259qsi<\/b><\/span><\/p>\n<p>\u201cVa\u011fzal\u0131\u201d s\u0259hn\u0259y\u0259 \u00e7\u0131xd\u0131qda, yadda\u015f h\u0259r\u0259k\u0259t\u0259 g\u0259lir \u2014 k\u0259d\u0259r inc\u0259likl\u0259 oxunur,<br \/>\nsevinc g\u00f6z ya\u015f\u0131nda \u00e7\u00f6z\u00fcl\u00fcr,<br \/>\nv\u0259 ayr\u0131l\u0131q \u2014 z\u0259rifliy\u0259 b\u00fcr\u00fcnm\u00fc\u015f bir bayram kimi s\u0259sl\u0259nir.<\/p>\n<p>Bu, t\u0259kc\u0259 r\u0259qs deyil \u2014 bir ruhun ke\u00e7idi, bir toplumun s\u0259ssiz bayram\u0131.<br \/>\nT\u0259ran\u0259 Muradovan\u0131n qurulu\u015funda \u201cVa\u011fzal\u0131\u201d \u00f6mr\u00fcn titr\u0259y\u0259n an\u0131d\u0131r:<br \/>\nged\u0259n d\u0259 qal\u0131r, qalan da bir \u00f6m\u00fcr yola sal\u0131r.<\/p>\n<p><b><span style=\"color: #ff0000;\">S\u0259da n\u0259f\u0259si \u2013 qad\u0131n ruhunun melodik portreti<\/span><br \/>\n<\/b><\/p>\n<p>\u018fg\u0259r \u201cVa\u011fzal\u0131\u201d gedi\u015fin ritmik ifad\u0259sidirs\u0259, s\u0259da qalma\u011f\u0131n s\u0259ssiz g\u00f6z ya\u015flar\u0131d\u0131r.<br \/>\nBu melodiyada qad\u0131n s\u0259si e\u015fidilm\u0259z, lakin hiss olunur.<br \/>\nG\u00fccl\u00fc bir ruhla s\u0259sl\u0259nm\u0259z, daha \u00e7ox susaraq dan\u0131\u015fan bir \u00fcr\u0259yin p\u0131\u00e7\u0131lt\u0131s\u0131d\u0131r.<br \/>\nBu ah\u0259ng qad\u0131n\u0131n i\u00e7ind\u0259 gizl\u0259nmi\u015f bir tarix kimidir \u2014 n\u0259 tam a\u00e7\u0131q, n\u0259 tam qapal\u0131, bir ruhi ke\u00e7iddir sanki.<\/p>\n<p>Burada qad\u0131n \u00f6z arzular\u0131n\u0131 s\u0259rgil\u0259m\u0259z \u2014 onlar\u0131 notlar aras\u0131nda saxlay\u0131r,<br \/>\n\u00e7\u00fcnki onun varl\u0131\u011f\u0131 ifad\u0259d\u0259n \u00e7ox hiss\u0259 \u00e7evrilmi\u015fdir.<br \/>\nQalmaq \u2014 n\u0259f\u0259sin i\u00e7ind\u0259 dua olmaq,<br \/>\nbir s\u0259sin i\u00e7ind\u0259 itib, ruhda ya\u015famaqd\u0131r.<\/p>\n<p><b><span style=\"color: #ff0000;\">N\u0259n\u0259lik \u2013 m\u0259d\u0259ni yadda\u015f\u0131n s\u0259ssiz da\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131<\/span><br \/>\n<\/b><\/p>\n<p>N\u0259n\u0259 \u201cVa\u011fzal\u0131\u201d s\u0259hn\u0259sind\u0259 g\u00f6r\u00fcnm\u00fcr,<br \/>\namma o, s\u0259hn\u0259nin p\u0259rd\u0259arxas\u0131 ruhudur.<br \/>\nR\u0259qs etmir \u2014 \u0259v\u0259zind\u0259 zaman\u0131 izl\u0259yir,<br \/>\nvaxt\u0131n p\u0131\u00e7\u0131lt\u0131s\u0131nda dualar toxuyur, xatir\u0259l\u0259r saxlay\u0131r.<\/p>\n<p>Q\u0131z yola d\u00fc\u015f\u00fcr, ana s\u0259hn\u0259y\u0259 bax\u0131r,<br \/>\nn\u0259n\u0259 is\u0259 vaxt\u0131n i\u00e7ind\u0259n s\u0259sl\u0259nir \u2014 onun qalmas\u0131, zamanla birg\u0259 qalmaqd\u0131r,<br \/>\nbir \u00f6mr\u00fc xat\u0131rlamaq, bir ruhu qorumaqd\u0131r.<\/p>\n<p>N\u0259n\u0259 \u2014 qad\u0131n ruhunun ard\u0131c\u0131ll\u0131\u011f\u0131n\u0131 da\u015f\u0131yan s\u00fckutdur.<br \/>\nO, gedi\u015fin a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 b\u0259d\u0259nind\u0259 hiss edir,<br \/>\nh\u0259r \u201cVa\u011fzal\u0131\u201d onun \u00fc\u00e7\u00fcn bir t\u0259krar, bir dua,<br \/>\nbir ruhun k\u00f6\u00e7m\u0259sin\u0259 s\u0259ssiz m\u00fc\u015fayi\u0259tdir.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><b>Silsil\u0259 v\u0259 ke\u00e7id \u2013 r\u0259qs zaman\u0131n davam\u00e7\u0131s\u0131d\u0131r<\/b><\/span><\/p>\n<p>Bu b\u00fct\u00fcn elementl\u0259r \u2014 &#8220;Va\u011fzal\u0131&#8221;, n\u0259n\u0259lik, v\u0259 qad\u0131n ruhunun p\u0131\u00e7\u0131lt\u0131lar\u0131 \u2014 bir mill\u0259tin zamanla dan\u0131\u015fan silsil\u0259sinin fraqmentl\u0259ridir.<br \/>\nQad\u0131n gedir, lakin onun gedi\u015fi t\u0259kc\u0259 f\u0259rdi ayr\u0131l\u0131q deyil \u2014 bu gedi\u015fl\u0259 tarix k\u00f6\u00e7\u00fcr, m\u0259d\u0259niyy\u0259t h\u0259r\u0259k\u0259t\u0259 g\u0259lir,<br \/>\ndua is\u0259 s\u0259hn\u0259d\u0259 p\u0131\u00e7\u0131lt\u0131 kimi qal\u0131r.<\/p>\n<p>H\u0259r qalmaq bir \u00e7\u0259kilm\u0259 deyil,<br \/>\nbir k\u00f6k salma, bir yadda\u015fla n\u0259f\u0259s alma akt\u0131d\u0131r.<br \/>\n\u00c7\u00fcnki burada \u201cVa\u011fzal\u0131\u201d<br \/>\nsad\u0259c\u0259 bir ritm deyil \u2014 vaxt\u0131n xoreoqrafiyas\u0131d\u0131r:<br \/>\nSevincin ritmini, q\u0259d\u0259rin s\u0259ssizliyini,<br \/>\n\u00fcmidin n\u0259f\u0259sini bir s\u0259hn\u0259d\u0259 toxuyur.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><b>M\u0259rasim \u2013 r\u0259qsin sosial teatr\u0131<\/b><\/span><\/p>\n<p>\u201cVa\u011fzal\u0131\u201d yaln\u0131z toyun musiqi arxitekturas\u0131 deyil \u2014 bir ictimai m\u0259rasimdir, kollektiv yadda\u015f\u0131n ritmik if\u015fas\u0131.<br \/>\nBu s\u0259hn\u0259d\u0259 h\u0259r k\u0259s \u00f6z rolundad\u0131r:<br \/>\n\u2013 Q\u0131z gedir \u2014 add\u0131mlar\u0131nda taleyin p\u0131\u00e7\u0131lt\u0131s\u0131,<br \/>\n\u2013 Ana qal\u0131r \u2014 g\u00f6zl\u0259rind\u0259 s\u0259ssiz dua,<br \/>\n\u2013 Toplum bax\u0131r \u2014 susaraq \u015fahidlik edir.<\/p>\n<p>Bu \u015fahidlik, s\u0259hn\u0259d\u0259 g\u00f6r\u00fcn\u0259n teatr deyil yaln\u0131z \u2014 s\u0259hn\u0259nin k\u0259nar\u0131nda dayanan duy\u011fular\u0131n performans\u0131d\u0131r.<br \/>\nH\u0259r bax\u0131\u015f, h\u0259r g\u00f6z ya\u015f\u0131, h\u0259r p\u0131\u00e7\u0131lt\u0131 \u2014<br \/>\ns\u0259hn\u0259nin s\u0259ssiz aktyorlar\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Bu m\u0259rasimd\u0259 ged\u0259n bir q\u0131z deyil \u2014<br \/>\nged\u0259n bir qad\u0131nl\u0131q, bir tarix, bir dua.<br \/>\n\u201cVa\u011fzal\u0131\u201d burada yaln\u0131z r\u0259qs deyil \u2014<br \/>\ntoplumun \u00f6z k\u00f6k\u00fcn\u0259 do\u011fru s\u00fckutla \u00e7evrilm\u0259si,<br \/>\nbir ruhun s\u0259hn\u0259d\u0259 son d\u0259f\u0259 dan\u0131\u015fmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><b>Yadda\u015f\u0131n teatralla\u015fmas\u0131 \u2013 \u0259n\u0259n\u0259d\u0259n s\u0259hn\u0259y\u0259<\/b><\/span><\/p>\n<p>\u201cVa\u011fzal\u0131\u201d \u0259sas\u0131nda qurulan h\u0259r s\u0259hn\u0259 \u2014<br \/>\nist\u0259r Muradovan\u0131n, ist\u0259r ba\u015fqa bir qurulu\u015f\u00e7unun \u2014 bir yadda\u015f tama\u015fas\u0131d\u0131r, toplumun \u00f6z tarixini p\u0131\u00e7\u0131lt\u0131yla dan\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131 estetik platformad\u0131r.<\/p>\n<p>Bu teatrda zaman \u00f6z \u00fcz\u00fcn\u00fc gizl\u0259dir,<br \/>\nmaska tax\u0131r v\u0259 s\u0259hn\u0259d\u0259 s\u00fcr\u00fcn\u00fcr.<br \/>\nDualar i\u015f\u0131q alt\u0131nda g\u00f6r\u00fcn\u00fcr \u2014<br \/>\nm\u0259n\u0259viyyat fiziki forma al\u0131r,<br \/>\nv\u0259 qad\u0131n ruhu poetik bir s\u0259hn\u0259y\u0259 \u00e7evrilir:<br \/>\nbir bax\u0131\u015f, bir add\u0131m, bir s\u00fckut il\u0259 dan\u0131\u015f\u0131r.<\/p>\n<p>S\u0259hn\u0259 dekoru \u2014 xal\u00e7alar, \u00e7aydanlar, p\u0259nc\u0259r\u0259 k\u00f6lg\u0259l\u0259ri \u2014 sad\u0259c\u0259 estetika deyil,<br \/>\nm\u0259d\u0259ni kodlard\u0131r:<br \/>\nke\u00e7mi\u015fl\u0259 bu g\u00fcn aras\u0131nda k\u00f6rp\u00fc salan simvolik \u0259\u015fyalard\u0131r.<\/p>\n<p>Burada yadda\u015f r\u0259qs edir \u2014 s\u0259ssiz ruhlar s\u0259hn\u0259d\u0259 dialoqa girir,<br \/>\nv\u0259 s\u0259n\u0259t bu duy\u011fular\u0131 vizualla\u015fd\u0131raraq<br \/>\nkollektiv kimliyi s\u0259sl\u0259ndirir.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><b>Simvolika \u2013 toy yox, d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm<\/b><\/span><\/p>\n<p>\u201cVa\u011fzal\u0131\u201d sad\u0259c\u0259 bir toy melodiyas\u0131 deyil \u2014 o, qad\u0131n taleyinin s\u0259hn\u0259d\u0259 s\u0259s\u0259 \u00e7evrilmi\u015f d\u00f6n\u00fc\u015f n\u00f6qt\u0259sidir.<br \/>\nBu d\u00f6n\u00fc\u015f fiziki m\u0259kan\u0131n d\u0259yi\u015fm\u0259si yox,<br \/>\nruhi kontekstin yenid\u0259n yaz\u0131lmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>R\u0259qs \u2014 q\u0259rar an\u0131n\u0131n g\u00f6r\u00fcnm\u0259z ritmidir,<br \/>\nqurban\u0131n estetikas\u0131na b\u00fcr\u00fcnm\u00fc\u015f bir s\u00fckutlu add\u0131md\u0131r.<br \/>\nGed\u0259n qad\u0131n arzular\u0131n\u0131 t\u0259rk etmir \u2014 onlar\u0131 s\u0259hn\u0259nin ritmin\u0259 p\u0131\u00e7\u0131lt\u0131yla ba\u011flay\u0131r,<br \/>\nbir xoreoqrafik dua kimi yola sal\u0131r.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><b>\u201cVa\u011fzal\u0131\u201dn\u0131n s\u0259hn\u0259sind\u0259 dan\u0131\u015fan ruh \u2013T\u0259ran\u0259 Muradovan\u0131n \u00f6z s\u00f6zl\u0259ri il\u0259<br \/>\n<\/b><\/span><\/p>\n<p>\u201cS\u0259hn\u0259 bir ayr\u0131 \u00f6m\u00fcr, ayr\u0131 h\u0259yatd\u0131r. Onu he\u00e7 n\u0259 \u0259v\u0259z etmir. O, \u0259n yax\u0131n dostum, \u0259n yax\u0131n sirda\u015f\u0131md\u0131r.\u201d<\/p>\n<p>Bu s\u00f6zl\u0259r T\u0259ran\u0259 xan\u0131m\u0131n s\u0259hn\u0259y\u0259 olan m\u00fcnasib\u0259tini poetik bir etirafa \u00e7evirir. \u201cVa\u011fzal\u0131\u201dn\u0131n ritmind\u0259 bu sirda\u015fl\u0131q hiss olunur \u2014 h\u0259r d\u00f6n\u00fc\u015f, h\u0259r add\u0131m onun s\u0259hn\u0259 il\u0259 qurdu\u011fu m\u0259n\u0259vi ba\u011f\u0131n titr\u0259y\u0259n ifad\u0259sidir.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><b>\u201cAx\u0131r\u0131nc\u0131\u201d s\u00f6z\u00fcn\u00fc sevm\u0259s\u0259m d\u0259, son d\u0259f\u0259 s\u0259hn\u0259y\u0259 50 illik yubileyimd\u0259 \u00e7\u0131xm\u0131\u015fam. 40 ild\u0259n sonra s\u0259hn\u0259d\u0259n getm\u0259k \u00e7ox a\u011f\u0131r idi.\u201d<\/b><\/span><\/p>\n<p>Bu etiraf \u201cgedi\u015f\u201d f\u0259ls\u0259f\u0259sini yaln\u0131z r\u0259qs\u0259 deyil, s\u0259n\u0259tkar\u0131n \u00f6z h\u0259yat\u0131na da t\u0259tbiq edir. Gedi\u015f burada fiziki yox, ruhani bir ayr\u0131l\u0131qd\u0131r \u2014 s\u0259hn\u0259d\u0259n, amma s\u0259hn\u0259nin i\u00e7ind\u0259n yox. Bu, bir s\u0259n\u0259tkar\u0131n s\u0259hn\u0259 il\u0259 vidala\u015fark\u0259n i\u00e7ind\u0259 saxlad\u0131\u011f\u0131 s\u00fckutlu monoloqdur.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><b>\u201cBu g\u00fcn h\u0259r \u0259lini qald\u0131r\u0131b oynayan deyir &#8220;r\u0259qqas\u0259y\u0259m&#8221;. Xeyr, pe\u015f\u0259kar r\u0259qqas\u0259 olmaq \u00fc\u00e7\u00fcn onun t\u0259drisini ke\u00e7m\u0259k laz\u0131md\u0131r.\u201d<br \/>\n<\/b><\/span><\/p>\n<p>Bu fikird\u0259 T\u0259ran\u0259 xan\u0131m s\u0259n\u0259t\u0259 olan m\u0259suliyy\u0259tin alt\u0131n\u0131 c\u0131z\u0131r. \u201cVa\u011fzal\u0131\u201d kimi d\u0259rin m\u0259nal\u0131 r\u0259qsl\u0259r yaln\u0131z forma deyil \u2014 ruh, t\u0259dris v\u0259 irs birliyind\u0259n do\u011fur. Bu, s\u0259n\u0259tin sad\u0259c\u0259 estetik deyil, etik bir m\u0259suliyy\u0259t oldu\u011funu g\u00f6st\u0259rir.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><b>\u201cXalq\u0131n z\u00f6vq\u00fcn\u00fc korlamaq olmaz. Bu bizim tariximizdir.\u201d<br \/>\n<\/b><\/span><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/aia.az\/uploads\/posts\/2025-08\/whatsapp-gorsel-2025-08-04-saat-09_29_13_7befee47.jpg\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>Bu c\u00fcml\u0259, esse boyunca i\u015fl\u0259diyimiz \u201cyadda\u015f\u0131n teatralla\u015fmas\u0131\u201d ideyas\u0131n\u0131 g\u00fccl\u0259ndirir. T\u0259ran\u0259 xan\u0131m \u00fc\u00e7\u00fcn r\u0259qs yaln\u0131z g\u00f6z\u0259llik deyil \u2014 o, tarixi qoruma formas\u0131d\u0131r. H\u0259r add\u0131m bir yadda\u015f, h\u0259r ritm bir dua, h\u0259r s\u0259hn\u0259 bir irsdir.<\/p>\n<p><b><span style=\"color: #ff0000;\">P.S. Bu esse \u2014 bir r\u0259qs idi.<\/span><br \/>\n<span style=\"color: #ff0000;\">Ritmin i\u00e7ind\u0259ki f\u0259ls\u0259f\u0259, s\u0259hn\u0259d\u0259ki yadda\u015f, ruhun s\u0259siydi.<\/span><br \/>\n<span style=\"color: #ff0000;\">Burada s\u0259n\u0259t dan\u0131\u015fd\u0131, tarix r\u0259qs etdi, s\u00f6z susdu v\u0259 musiqiy\u0259 \u00e7evrildi.<\/span><br \/>\n<span style=\"color: #ff0000;\">\u00c7\u00fcnki b\u0259z\u0259n \u0259n d\u0259rin ifad\u0259 s\u0259hn\u0259d\u0259ki s\u00fckutdur.<\/span><\/b><\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\">Bu s\u00fckutun i\u00e7ind\u0259 biz T\u0259ran\u0259 Muradovan\u0131n q\u0259lbin\u0259 baxd\u0131q \u2014<\/span><br \/>\n<span style=\"color: #ff0000;\">orada bir baletmeyster yox idi,<\/span><br \/>\n<span style=\"color: #ff0000;\">orada duaya \u00e7evrilmi\u015f qad\u0131n ruhunun s\u0259ssiz r\u0259qsi vard\u0131.<\/span><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/aia.az\/uploads\/posts\/2025-08\/img-20250716-wa0018.jpg\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\">M\u00fc\u0259llif: Fuad B\u0130L\u018fSUVARLI,<\/span><br \/>\n<span style=\"color: #ff0000;\">AYB v\u0259 AJB \u00fczv\u00fc, Prezident m\u00fckafat\u00e7\u0131s\u0131, H\u0259s\u0259n b\u0259y Z\u0259rdabi m\u00fckafat\u00e7\u0131s\u0131<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\/Bu yaz\u0131m\u0131 Xalq artisti, Prezidentin f\u0259rdi t\u0259qa\u00fcd\u00e7\u00fcs\u00fc, Bak\u0131 Xoreoqrafiya Akademiyas\u0131n\u0131n prorektoru, dosent, baletmeystr T\u0259ran\u0259 Muradovan\u0131n s\u0259n\u0259td\u0259ki 60 illik \u00f6m\u00fcr yoluna \u2014 onun yubileyin\u0259 ehtiramla h\u0259sr edir\u0259m.\\ Az\u0259rbaycan r\u0259qs s\u0259n\u0259tinin inc\u0259&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":50996,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,57],"tags":[],"class_list":["post-50991","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-manset","category-mdniyyt"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/50991","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=50991"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/50991\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":50997,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/50991\/revisions\/50997"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/50996"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=50991"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=50991"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/azerbaycan.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=50991"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}